lezen Ver verleden

Fossielen geven inzicht in leefwijze prehistorische geleedpotigen

Bekijk Sluit

lezen Ver verleden

Paleontologen zijn aan de hand van 500 miljoen jaar oude, goed bewaarde fossielen meer te weten gekomen over de leefwijze van trilobieten.

Datum
Auteur
Michelle Z. Donahue
Fotograaf
Photograph Courtesy Moroccan Anti-Atlas

Trilobieten heersten in het verleden – vanaf het Cambrium tot het Perm – gedurende zo’n 250 miljoen jaar over de wereldzeeën. Inmiddels zijn meer dan twintigduizend soorten beschreven, maar toch weten we relatief weinig over de geleedpotigen. Vooral hun anatomie blijft een mysterie. Zacht weefsel is meestal immers allang verdwenen tegen de tijd dat de hardere exoskeletten verstenen, en zich fossielen vormen.

Paleontologen moeten het dus hebben van goed bewaarde fossielen, die slechts sporadisch opduiken. Diego Garciá-Bellido en Juan Carlos Gutiérrez-Marco hadden geluk, en ontvingen uit de collectie van een privéverzamelaar monsters van fossielen van een trilobiet die 478 miljoen jaar geleden in Marokko leefde. De resultaten van hun studie zijn gepubliceerd in het wetenschappelijke vakblad Scientific Reports.

Diego García-Bellido en Juan Carlos Gutiérrez-Marco hebben aan de hand van de haast intacte resten – met ingewanden, poten en kieuwen – de leefwijze van de trilobiet Megistaspis hammodi proberen te achterhalen. Hun hypothese: de mariene geleedpotigen zouden op de zeebodem losliggend sediment hebben gezogen, om daaruit kleine organismen en voedingsstoffen te filteren. 

De trilobiet zou ook een spijsverteringsklier hebben gehad, een orgaan dat onder moderne geleedpotigen doorgaans alleen te vinden is in roofdieren. Deze klier produceert enzymen die helpen bij het oplossen en het verteren van voedsel. De dieren hadden echter ook een krop, een holte in de keel waar voedsel tijdelijk wordt opgeslagen. 

De fossielen van de trilobiet Megistaspis hammodi zijn gevonden nabij Fezouata in het zuiden van Marokko.

Kortom: het lijkt erop dat Megistaspis zich weliswaar vooral voedde met sediment, maar zich zo nu en dan ook tegoed deed aan vlees. “Net als moderne geleedpotigen”, zegt García-Bellido, verbonden aan de Australische University of Adelaide. “Die laten een dode krab ook niet zomaar links liggen. Om te overleven moesten deze trilobieten alles uit hun omgeving zien te halen.”

De Megistaspis-specimens helpen de paleontologen ook meer te weten te komen over sporenfossielen in het huidige Noord-Afrika. Dit zijn geen fossielen van een dood dier of plant, maar afdrukken die biologische activiteit laten zien. Het gaat in dit geval om het sporenfossiel Cruziana rugosa, die waarschijnlijk zijn gemaakt door trilobieten. Of Megistaspis hier ook verantwoordelijk voor was, was lang onduidelijk, maar de nu bestudeerde fossielen laten duidelijke overeenkomsten zien met het gemaakte sporenfossiel. 

De paleontologen zetten hun onderzoek de komende tijd voort. García-Belido: “Als we meer willen weten over de leefwijze van de trilobieten moeten we niet alleen hun fysieke kenmerken, maar ook hun gedrag en interne structuur kennen. En dat is zeker de moeite waard.”

De goed bewaarde fossielen laten een duidelijk verband zien tussen de poten van Megistaspis hammondi, en het sporenfossiel Cruziana rugosa.


Bekijk ook

Ads for you!

Beste bezoeker,

We zien dat je waarschijnlijk een adblocker of andere software gebruikt die onze banners ontregelt.
Dat vinden we jammer, hiermee missen we inkomsten voor onze site die we hard nodig hebben.
Merk daarom onze site als 'veilig' aan en volg deze instructies.

Dankjewel voor je tijd.
National Geographic Nederland/België

Sluiten