Extreme dinosauriërs

Elk jaar worden er tientallen nieuwe soorten ontdekt, de laatste tijd vooral in China en Argentinië. Bestudering van die soorten leidt tot vele vragen. Welk nut hadden de onhandige, twee meter lange voorpoten met daaraan drie lange klauwen van Deinocheirus? Hoe kon Mononykus genoeg hebben aan slechts een enkele flinke, gekromde vingerklauw aan het uiteinde van zijn korte voorpoten? We kunnen er slechts naar gissen. Misschien was die enkele, korte klauw van Mononykus wel het perfecte werktuig om naar insecten te graven. En wellicht gebruikte Deinocheirus zijn klauwen om grote hoeveelheden schors en bladeren van de bomen te scheuren. Zijn vleesetende neef Deinonychus, ongeveer zo groot als een mens, besprong zijn prooi, sloeg zijn lange armen en drievingerige klauwen eromheen en doodde deze ten slotte met zijn sikkelvormige teennagels. Aan de drievingerige klauw van Epidendrosaurus pronkte een extreem lange vinger. Klampte het schepseltje zich ermee aan bomen vast? Het vel tussen hun lange vingers stelde vleermuizen en pterosaurussen in staat om te vliegen, en het is mogelijk dat ook Epidendrosaurus aarzelende stappen in die richting heeft gezet. Maar wat moeten we denken van duidelijk overbodige extreme morfologische fenomenen als het complexe en vervaarlijk ogende nekschild van de ceratopidae, zoals Styracosaurus, of de horizontaal vooruitstekende tanden van Masiakasaurus, die in het Laat-Krijt leefde? Excentriek is Masiakasaurus zeker, met zijn bek vol licht gekromde, recht vooruitstekende tanden. Maar als je erover nadenkt, hebben de slurf en slagtanden van de olifant, het gewei van de eland en de staart van de pauw ook niet bepaald een alledaags uiterlijk. Met dinosauriërs hebben we het probleem dat we ze niet in actie kunnen zien. Mogelijk is het menselijk lichaam voor hen even wonderlijk: onze dunne en ongevederde huid, ons platte gezicht en buigzame, rechtopstaande postuur, onze zwakke, klauwloze vingers aan het uiteinde van onze ledematen, onze volledig ontbrekende staart... Hoe heeft dit schepsel ooit zo succesvol op aarde kunnen worden? Dat zou een goed gepantserde dinosaurus zich wellicht afvragen.

• Twitter
• Pin It