Waardoor komen orka's langs de Nederlandse kust terecht?

Afgelopen weekend spoelde een orka aan op het strand van Cadzand. Wat was de mogelijke oorzaak?

Orka’s (hierboven op een foto die in de Cariben werd genomen) leven in familiegroepen die samenwerken bij de jacht.

Foto door Brian Skerry, Nat Geo Image Collection
Door Effie Korpershoek
Gepubliceerd 18 okt. 2022 12:51 CEST

Op zaterdag 16 oktober spoelde een orka aan op het strand van Cadzand, Zeeland. Na een poging om het grote zeezoogdier terug de zee in te begeleiden, spoelde het een tweede keer aan. Ondanks meerdere pogingen van reddingsdiensten om het dier uit het ondiepe water te verplaatsen, is de orka die avond toch overleden.

De dichtstbijzijnde orkapopulaties leven langs de Noordelijke kust van Schotland en in de Straat van Gibraltar. Het is daarom een uitzonderlijke situatie dat de dieren in de Noordzee voor de Nederlandse kust worden waargenomen. De stranding roept vragen op over het toekomstbeeld van zeezoogdieren zoals de orka.

Het leven van een orka

Orka's zijn zeezoogdieren die voornamelijk in groepen leven met hun familieleden. Aan het hoofd van de familie staat de matriarch, de oudste vrouwelijke orka van de groep. Vrouwtjes kunnen een leeftijd bereiken van wel 90 jaar. De matriarch van de familie blijft samen met haar dochters, hun nakomelingen en haar zonen. De intelligente dieren communiceren onderling en werken nauw samen tijdens de jacht. Op verschillende plekken in de wereld wordt onderzoek verricht naar lokale families, maar er is nog weinig bekend over de herkomst van de aangespoelde orka en waar haar familieleden zich begeven.

(Bekijk ook: zeldzame dronebeelden van orka's die een blauwe vinvis aanvallen)

Gestrande orka op spectaculaire wijze gered
Deze orka spoelde aan op een strand in Nueva Atlantis in Argentinië. Orka’s kunnen zichzelf op het land werpen om zeeleeuwenpups te grijpen. In dit geval was er waarschijnlijk sprake van een verkeerde inschatting. Zonder ingrijpen door de mens, zullen de organen van de orka bezwijken onder de zwaartekracht. De orka kan ook verdrinken als het spuitgat bij vloed wordt afgedekt. Gelukkig wist een Argentijns reddingsteam het spuitgat boven water te houden. De orka woog naar verluid vier ton en de reddingsoperatie duurde twintig uur. Toen de orka eenmaal terug kon naar zee, zorgde dit voor een emotionele ontlading. (5 september 2018)

Toenemende druk

Overbevissing, toenemend bootverkeer en de gevolgen van klimaatverandering zijn enkele van genoemde dreigingen voor orkapopulaties wereldwijd. Door het opwarmen van de wateren en een veranderende verdeling van voedingsbronnen verandert het gedrag van zeezoogdieren zoals de orka. Hoewel het lastig is om conclusies te trekken over de oorzaak van de aanspoeling van een individu en er een kans bestaat dat het dier aan een ziekte leed, stellen onderzoekers dat de toenemende druk op de belangrijkste voedselbronnen voor orka's, haring en zalm, het gedrag van groepen en individuele orka's kan beïnvloeden. Ook kan toenemende verontreiniging van de oceanen de kans op ziekte in deze zoogdieren vergroten.

Haring is een belangrijke voedselbron voor de orka's in de Atlantische Oceaan. Klimaatverandering heeft een impact op verschillende soorten vis door verhoogde watertemperaturen, verminderde circulatie in de stroming en veranderende oceaanomstandigheden. De druk die deze omstandigheden uitoefenen op de belangrijkste prooi van de orka's maken hun toekomst onzeker.

Een orkafamilie komt aan de oppervlakte in de Pacific Northwest. De grote dolfijnen werken samen tijdens de jacht.
Foto door Kenneth Balcomb, Center For Whale Research

De resultaten van een autopsie door de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit van Utrecht zal moeten uitwijzen waar het dier precies aan is overleden.

Lees meer

Dit vindt u misschien ook interessant

Dieren
Opnieuw sterven Florida’s geliefde lamantijnen in hoog tempo
Dieren
Bultruggen kunnen geen mens inslikken. En wel hierom.
Dieren
Zeeotters gebruiken ook gereedschap. Wetenschappers kijken nu naar hun ‘archeologie’.
Dieren
Waarschijnlijk nieuwe orka-soort aangetroffen
Dieren
Zwangerschap Morgan ‘ongelukje’

Ontdek Nat Geo

  • Dieren
  • Milieu
  • Geschiedenis en Cultuur
  • Wetenschap
  • Reizen
  • Fotografie
  • Ruimte
  • Video

Over ons

Abonnement

  • Abonneren
  • Schrijf je in
  • Shop
  • Disney+

Volg ons

Copyright © 1996-2015 National Geographic Society. Copyright © 2015-2021 National Geographic Partners, LLC. Alle rechten voorbehouden.