Dieren

Deze vrouw redde duizenden vleermuisweesjes

Ze vangt tientallen jonge vleermuizen op in haar huis, wikkelt ze in dekens en geeft ze de fles.vrijdag 26 januari 2018

Door Sarah Gibbens

Denise Wade schat dat ze al duizenden dieren heeft verzorgd in de elf jaar dat ze nu vleerhonden opvangt.

Het aantal schommelt rond de vierhonderd per jaar, en dan komt het niet aan op honderd of tweehonderd meer of minder.

“Ik zit er helemaal in,” zegt ze.

Ondanks het feit dat ze al voor zoveel vleerhonden heeft gezorgd, kan ze zich de eerste nog goed herinneren. Het weesje heette Amber.

“Ik heb nog steeds een foto van haar in mijn portemonnee,” vertelt ze. “En er hangt ook een foto van haar op mijn ijskast.”

Wade is geen dierenarts of dierenverzorgster van beroep. Ze is vrijwilligster bij Bat Conservation Rescue Queensland.

In het zuiden van de Australische staat Queensland zorgt ze voor de vleerhonden in haar doorsneewoning in een buitenwijk in Rochedale South (net buiten Brisbane). In haar achtertuin staat een kleine volière waarin herstellende vleermuizen kunnen oefenen met vliegen. Ze hangt mango's en ander fruit aan touwtjes, zodat de dieren ongeveer op dezelfde manier aan het voedsel moeten zien te komen als in het wild.

Voor de kleine 300.000 mensen die haar volgen op Facebook en haar 27.000 volgers op YouTube zal de woonkamer van Wade nog het bekendst voorkomen. Daar geeft ze de vleermuisweesjes de fles, wikkelt ze in handdoeken en geeft ze speciale speentjes om op te sabbelen.

De vleerhonden, met hun grote ogen, dikke wangen en opstaande oortjes, trekken enkele duizenden tot een miljoen kijkers per filmpje. Veel kijkers merken op dat de gewonde diertjes op honden lijken, anderen stellen dat ze niet wisten dat vleermuizen zo schattig konden zijn.

“Helaas moet ik ook vaak dieren afmaken,” vertelt Wade. Wat haar kijkers niet zien, zegt ze, is hoe hard het soms kan zijn om vleermuizen op te vangen.

Vleermuizen in gevaar

Veel van de wezen bij haar thuis werden gevonden nadat hun moeders geëlektrocuteerd werden door botsingen met elektriciteitsdraden of werden aangevallen door honden. Als de vleermuizen verstrikt raken in prikkeldraad ontstaan vaak nare verwondingen. Maar het meeste letsel ontstaat door de beschermende netten die rond fruitbomen worden opgehangen.

De afgelopen tijd stierven de vleermuizen met honderden tegelijk. In de hittegolf die delen van Australië trof, kon de temperatuur oplopen tot boven de 45 graden Celsius. Vleermuizen die hun verblijf hebben gezocht in bomen zonder bladerdak, hebben daaronder te lijden. De jongere, en de meest kwetsbare dieren vallen letterlijk dood neer.

Sommige biologen stellen dat het effect hetzelfde is als wanneer de vleermuizen levend zouden worden gekookt.

Daarom is het extra druk in opvangcentra voor vleerhonden.

Sarah Curran redt vleerhonden bij de Sydney Metropolitan Wildlife Services. Net als Wade verzorgt ze de dieren thuis en heeft ze op het moment tientallen dieren onder haar hoede die lijden aan oververhitting.

“Het dodental in de kolonie die ik bezocht, was minder hoog dan in andere kolonies, maar we hebben er toch nog heel wat moeten redden,” meldde zij eerder deze week. Alleen al in de buurt van Sydney werden er afgelopen weekend honderden binnengebracht, en dierenbeschermers voorspellen dat er voor het eind van de zomer duizenden dieren zullen sterven.

In 2014 stierven naar schatting 45.000 vleermuizen van de hitte.

Het gevaar van oververhitting

Als oververhitte vleermuizen bij Curran worden gebracht, wordt eerst ingeschat hoe erg ze eraan toe zijn. Alleen de dieren die kans hebben om te overleven, worden behandeld. Ze worden afgekoeld, krijgen vloeistof en glucose en worden in hokken gedaan en in de gaten gehouden.

“In 2013 meldde ik me aan, vanwege eenzelfde soort situatie op dezelfde locatie,” vertelt Curran. “En sinds dat jaar is er elk jaar sprake geweest van oververhitting, hoewel het aantal getroffen dieren wisselde.”

De voorspellingen voor het opwarmende klimaat in Australië bieden weinig hoop dat de zomers in de toekomst koeler zullen worden. In 2016 bracht het land een State of the Climate-rapport uit waaruit bleek dat er sinds 1970 meer hittegolven plaatsvinden, waarbij hogere temperaturen worden bereikt. In een afgelopen oktober gepubliceerd onderzoek werd voorspeld dat de temperaturen in 2040 mogelijk rond de 50 graden Celsius liggen.

Wat duidelijker te zien is, is dat er in Australië in de afgelopen tien jaar steeds meer ontbossing plaatsvindt, vooral in Queensland, waar Wade de verzwakte vleermuizen aantreft.

Vleerhonden worden ook wel ‘fruit bats’ (fruitvleermuizen) genoemd, naar hun belangrijkste bron van voedsel. De soort speelt een grote rol bij de bestuiving van fruitbomen, maar hun constante speurtocht naar fruit brengt ze ook in conflict met mensen. Kolonies van vleerhonden kunnen een paar honderd tot tienduizenden dieren groot zijn.

“Vleerhonden leven graag op plekken waar ook mensen graag wonen,” vertelt Wade. Door de toenemende verstedelijking zullen er in buitenwijken steeds meer vleermuizen te vinden zijn.

In december vestigde zich in een gemeente in Queensland een grote kolonie vleermuizen, met naar schatting 200.000 exemplaren. Volgens de inwoners was er “sprake van een plaag”. Zij maakten melding van overlast door de uitwerpselen van de vleermuizen en hun aanvallen op de fruitbomen van de inwoners.

Wade weet dat zij in haar eentje niets kan uitrichten tegen ontbossing en dat zij de opwarming van de aarde niet tegen kan gaan. Maar ze hoopt wel dat ze in ieder geval een aantal mensen een positiever beeld kan geven van wat volgens haar een van de belangrijkste diersoorten van Australië is.

“Ik laat de nare kanten van het werk niet zien,” vertelt ze. In plaats daarvan post ze schattige vleermuisfoto's, en hoopt ze dat mensen daardoor net zo dol worden op de dieren als zij.

Lees meer