Deze octopus is 40.000 keer zo zwaar als haar partner

Veel vrouwtjes zijn groter dan mannetjes. En daar is een goede reden voor.woensdag 7 maart 2018

King Kong heeft veel navolging en spin-offs gekregen, maar je hoort eigenlijk nooit iets over ‘Queen’ Kong.

Het is waar dat gorillamannetjes veel groter zijn dan vrouwtjes. Maar bij bepaalde soorten kikkers, schildpadden, hagedissen, slangen en spinnen zijn juist de vrouwtjes veruit de grootste.

Er is ook een goede reden voor hun fikse omvang, nog los van het simpele feit dat ‘big’ nou eenmaal ‘beautiful’ is.

“Grotere vrouwtjes kunnen meer nakomelingen produceren,” vertelt Greg Pauly, die curator herpetologie is bij het Amerikaanse Natural History Musem in Los Angeles.

Zo kunnen vrouwelijke landkaartschildpadden, die van oorsprong voorkomen in het midden en oosten van de VS, twee keer zo lang en tien keer zo zwaar worden als de mannetjes. Dat is gunstig omdat ze dan meer eieren bij zich kunnen dragen.

Bij wielwebspinnen en krabspinnen “kunnen vrouwtjes wel honderd keer groter zijn dan mannetjes,” laat Jo-Anne Sewlal per e-mail weten. Zij is arachnoloog aan de University of the West Indies in St. Augustine in de Amerikaanse staat Florida. De mannetjes van de Nephila zijn zelfs zo klein dat ze vaak voor nakomelingen worden aangezien.

Soms is kleiner beter bij mannetjes

Het kan voor een mannetje voordelen hebben om klein te zijn, zegt ze.

Kleine mannetjesspinnen kunnen zich makkelijk onder en over omgevallen bomen, rotsen en andere obstakels verplaatsen om bij vrouwtjes te komen die in hun web blijven.

Uit een onderzoek uit 2010 bleek dat kleinere spinnen meer geneigd zijn om ondersteboven langs zelfgebouwde bruggen van spinrag te lopen, waardoor ze zich sneller kunnen verplaatsen en meer mogelijkheden hebben om zich voort te planten. Grotere vrouwtjes doen dat minder.

Ook kleine mannetjesschildpadden die op zoek zijn naar een vrouwtje kunnen makkelijker over boomwortels en andere obstakels komen, voegt Pauly daaraan toe.

 

Zee- en zoogdieren

Voor kleine zeedieren is het soms moeilijk om een partner te vinden in open zee, zelfs als zij heel veel groter is.

De vrouwtjes van de dekenoctopus (Tremoctopus), die in subtropische en tropische oceanen voorkomen, kunnen zo'n 2 meter groot worden, terwijl de mannetjes nog geen 2,5 centimeter zijn. Ze zijn ook zo'n 40.000 keer zo zwaar als de mannetjes. Die besteden hun energie niet aan hun groei, maar aan het vinden van vrouwtjes.

Vrouwelijke borstelwormen die zich voeden met de beenderen van dode walvissen kunnen zeven centimeter lang worden. Bij de meeste soorten leven de microscopisch kleine mannetjes in de vrouwtjes en brengen ze continu zaadcellen voort.

Bij zoogdieren zijn mannetjes vaak groter vanwege de gevechten die ze met andere mannetjes moeten voeren om vast te stellen wie dominant is. Denk bijvoorbeeld aan gigantische zeeolifanten die om een territorium vechten.

Er zijn wel enkele uitzonderingen, zoals de vrouwtjes van de baleinwalvissen, die groter zijn dan mannetjes. Bultrugvrouwtjes kunnen bijna twintig meter lang worden, de mannetjes blijven iets kleiner.

De vrede bewaren

In sommige gevallen maakt het verschil in omvang het leven eenvoudiger.

De vrouwtjes van de landkaartschildpadden kunnen bijvoorbeeld grotere prooien vermorzelen, zoals grote schelpdieren, die mannetjes niet kunnen eten. Daardoor is er binnen de soort minder concurrentie om voedsel, aldus Pauly.

Dat is natuurlijk ook een manier om je relatie goed te houden.

Heb je een vraag over de wondere wilde wereld? Stuur met een tweet of zoek me op op Facebook. Weird Animal Question of the Week geeft elke zaterdag antwoord op jullie vragen.

Lees meer