Deze man is mogelijk de laatste preparateur van India

De vakman en autodidact zorgt dat wilde dieren uit het hele land bewaard blijven voor toekomstige generaties, maar vreest dat zijn vak met hem zal uitsterven.woensdag 11 april 2018

Deze preparateur is autodidact en is mogelijk nog de enige in India
Deze preparateur is autodidact en is mogelijk nog de enige in India

Het is in een land met 1,3 miljard inwoners moeilijk voor te stellen dat er van iets maar één is. Maar Santosh Anant Gaikwad zou zo maar eens India’s enige en laatste preparateur van wilde dieren kunnen zijn.

De 44-jarige dierenarts en professor anatomie aan het Bombay Veterinary College, die in Mumbai werd geboren, kreeg belangstelling voor het bijzondere vak na een bezoek in 2003 aan het belangrijkste museum van de stad (dat ooit het Prince of Wales Museum heette).

Gaikwad raakte geïnspireerd door de levensechte kwaliteit van de natuurhistorische verzameling zoogdieren en vogels, en nam zich voor om zich de techniek eigen te maken, hoewel hij daarvoor zelfs nog nooit van het woord taxidermie had gehoord.

Gaikwad besloot om het zichzelf te leren. De enige andere preparateurs die hij kon vinden, waren of al lang met pensioen, of deden alleen nog werk om al opgezette dieren te behouden. Over anatomie hoefde hij niets meer te leren, maar hij las boeken en legde contact met kunstenaars om de looi-, verf- en boetseertechnieken onder de knie te krijgen waarmee hij een goed model kon maken dat met de behandelde huid van het dier kon worden bedekt.

Hij begon met kippen en duiven die hij mee naar huis nam vanuit de dierenkliniek waar hij werkte, en ging vervolgens verder met vissen en daarna katten en honden. Zoals hij zelf schreef in het Indiase tijdschrift Open, startte hij in 2008 met het prepareren van wilde dieren, zoals een panter, pauwen en zelfs een olifant.

Hij vertrok bij de dierenkliniek om zich volledig aan de taxidermie te wijden, en werkt nu bij het Wildlife Taxidermy Center dat voor hem werd opgericht in het Sanjay Gandhi National Park. Hij heeft inmiddels honderden wilde dieren opgezet, die hem werden toegezonden door bosbeheerders en medewerkers van dierentuinen en musea door het hele land.

Maar in tegenstelling tot bijvoorbeeld in de VS of Europa, waar via speciaalzaken dingen als glazen ogen te bestellen zijn, en er duizenden mensen afkomen op conferenties van vakgenoten, zijn er in India nauwelijks middelen voor taxidermie, vertelt fotografe Karen Dias. Haar werk met Gaikwad resulteerde in bovenstaande video.

“Hij wil leren en beter worden in zijn vak,” vertelt Dias, maar de autodidact wordt beperkt doordat hij niet met collega's kan samenwerken en geen internationale symposia kan bezoeken. 

Een uitstervend vak

Taxidermie ontstond in de achttiende en negentiende eeuw. Het diende deels om de verlichtingsidealen van wetenschappelijk onderzoek mogelijk te maken, deels om de schoorstenen van een groeiende middenklasse met bijzondere stukken op te sieren en deels om de exotische diersoorten te bewaren die vanuit de koloniën over de hele wereld naar Europa werden gestuurd.

Nu, in een wereld waarin de uitsterving van soorten steeds dichterbij komt, zet Gaikwad taxidermie in om te zorgen dat dieren bewaard blijven en toekomstige generaties erover kunnen leren en ze kunnen bewonderen.

“Meestal verbranden we een kadaver, of we begraven het,” zegt Gaikwad. “De natuurlijke schoonheid ervan verdwijnt daarmee voorgoed. Dit is ons erfgoed.” Taxidermie, stelt hij “is een geschenk van God aan mij.”

Taxidermie wordt nergens als vak onderwezen in India. Hoewel Santosh nu als mentor optreedt voor enkele assistenten aan het Wildlife Taxidermy Center, vreest hij dat zijn vak met hem zal uitsterven.

Lees meer