Dieren

Nieuwe soort dwergzeepaardje ontdekt in Japan

Deze nieuwe soort is even groot als een rijstkorrel en komt voor langs de rotsachtige kusten van Japan.Thursday, August 16, 2018

Door Douglas Main

Zie hier het ‘Japanse varken’, een recent ontdekt soort dwergzeepaardje uit Japan.

Deze veelkleurige schepseltjes zijn ongeveer zo groot als een rijstkorrel. Ze leven in ondiep water en vallen nauwelijks op tussen de met algen bedekte rotsen die hun leefgebied vormen.

Door hun kleur lijken ze op kleine stukjes drijvend zeewier, wat ze moeilijk te herkennen maakt. Hun kleuren zijn “heel bijzonder,” vindt Kevin Conway, die als associate professor en ‘curator of fishes’ werkzaam is aan de Amerikaanse Texas A&M University. “Het zijn net zeepaardjes met een paisley-motiefje.”

Wetenschappers gaven het diertje de naam Hippocampus japapigu, als Latijnse term voor ‘Japans varken'. Duikers die het diertje in het zuidoosten van Japan zagen, noemden het zo “omdat de lokale bevolking vond dat het op een biggetje leek,” legt Graham Short uit. Hij is ichtyoloog (vissendeskundige) aan de Amerikaanse California Academy of Sciences en hoofdauteur van een artikel over de nieuwe soort in het tijdschrift ZooKeys.

Vreemde ribbel

Hoewel de piepkleine zeepaardjes al enkele jaren door duikers werden waargenomen, realiseerden Short en zijn collega's zich pas hoe uniek en onbekend ze waren toen ze de diertjes aan een nader onderzoek onderwierpen.

Het Japanse varken is een van de ongeveer zeven bekende soorten dwergzeepaardjes die, zoals de naam al aangeeft, veel kleiner zijn dan andere zeepaardjes.

Deze onlangs voor het eerst beschreven soort dwergzeepaardje (Hippocampus japapigu) valt nauwelijks op tussen de met algen bedekte rotsen in zijn leefgebied in Japan.

De nieuwe soort verschilt op enkele punten van zijn neven. Zo heeft hij een vreemde ribbel op de bovenkant van zijn rug, die wordt gevormd door driehoekige stukjes bot. De functie van die ribbel is onduidelijk, hoewel die mogelijk is ontstaan als een manier om partners te lokken. Dit proces heet seksuele selectie.

Toen Short die botten voor het eerst zag op een CT-scan, moest hij naar eigen zeggen even twee keer kijken voor hij het geloofde.

Net als andere dwergzeepaardjes heeft deze soort een vleugelachtige structuur op zijn rug, waarvan de functie niet duidelijk is. Maar waar de andere dwergen er twee hebben, heeft deze er maar een.

De soort wordt niet alleen in de wateren ten zuidoosten van Japan aangetroffen, maar ook in de buurt van het eiland Hachijōjima, dat afgelegen in zee ligt op bijna 250 kilometer van Tokio.

Gelukkig “gaat het niet om een zeldzame soort,” stelt Short.

Het Japanse varken heeft een enigszins ongebruikelijk leefgebied voor een zeepaardje. Het water in dit gebied koelt flink af in de winter, om in de zomer weer op te warmen. De meeste zeepaardjes kunnen niet tegen dergelijke temperatuurschommelingen. Andere dwergzeepaardjes geven bovendien de voorkeur aan aanzienlijk dieper water.

Het ‘Japanse varken’ is ongeveer zo groot als een rijstkorrel. Het diertje is gelukkig niet zeldzaam en komt voor op verschillende locaties in de zee ten oosten van Japan.

Vooral niet opvallen

Dwergzeepaardjes zijn niet alleen kleiner dan gewone zeepaardjes, ze hebben ook maar één kieuw op de bovenkant van hun rug, in plaats van twee kieuwen aan weerszijden onder hun kop, zoals grotere zeepaardjes hebben.

“Het is een beetje of hun neus aan de achterkant van hun nek zit,” stelt Short.

En ze zijn zo klein “dat er twee of drie op de nagel van mijn pink passen,” voegt hij daaraan toe.

Hun voedsel bestaat uit plankton, zoals eenoogkreeftjes en andere kleine schaaldieren. Wat hun gedrag betreft, “zijn ze behoorlijk actief, ze lijken zelfs een beetje speels,” stelt Short.

Maar dat is zo'n beetje het enige dat wetenschappers kunnen zeggen over de diertjes. “Er is echt nauwelijks iets bekend over dwergzeepaardjes.”

Een van de voordelen van zo klein zijn, is dat roofdieren je makkelijk over het hoofd zien. En de diertjes wisten bovendien te ontsnappen aan een overmatige belangstelling van mensen.

In veel gebieden op aarde neemt de populatie grotere zeepaardjes af doordat ze gewild zijn voor gebruik in de traditionele Chinese geneeskunde en voor de handel in aquaria.

“Maar dat probleem hebben dwergzeepaardjes niet. Ze zijn gewoon te moeilijk te vinden,” besluit Short.

Bekijk ook: Zeepaard-mannetje baart 2.000 jongen

Dit verheel werd oorspronkelijk in het Engels gepubliceerd op Nationalgeographic.com

Lees meer