Fotografie

Leven in piepkleine, futuristische capsules

De Nakagin Capsule Tower, die in 1972 werd gebouwd, vormde het ijkpunt voor de naoorlogse economische bloei in Japan. Nu is de toekomst ervan onzeker. donderdag, 9 november 2017

Door Ye Ming
Foto's Van Noritaka Minami

Aan de rand van de chique wijk Ginza in Tokyo staat de Nakagin Capsule Tower. Deze buitengewone architectuur verbeeldde ooit de toekomstvisie voor Japan.

Het gebouw is ontworpen door Kisho Kurokawa, een pionier binnen het 'Metabolisme'. Deze beweging uit de jaren 1960 hield zich bezig met het uitwerken van dynamische gebouwen die aan het voortdurend veranderende stadsbeeld van de toekomst konden worden aangepast.

Aan de buitenkant lijkt het gebouw op een stapel wasmachines. Het bestaat uit twee betonnen kernen van 11 en 13 verdiepingen hoog, waaraan 'verwijderbare' capsules zijn bevestigd. Elke capsule is tien vierkante meter groot en in de fabriek geprefabriceerd. Deze werden met vier spanbouten aan de kernen bevestigd De zogeheten capsulekamers zijn voorzien van basisapparatuur en een badkamer ter grootte van een vliegtuigtoilet.

De bouw nam in 1972 slechts dertig dagen in beslag. Volgens Kurokawa brak met dit gebouw een nieuw tijdperk aan.

In plaats daarvan werd de Nakagin Capsule Tower echter een nooit gerealiseerde utopie. Het vervangen van de capsules, die een levensduur van 25 jaar hadden, zou helaas te duur blijken. De toren staat nu als een anachronisme tussen de meer praktische gebouwen die eromheen zijn gebouwd.

De bewoners van de toren waren het afbrokkelende beton en de lekkende leidingen al snel beu. Na het overlijden van Kurokawa in 2007 kozen ze er dan ook voor om zijn meesterwerk te laten slopen en vervangen door een conventioneel appartementencomplex. Dat plan werd niet uitgevoerd vanwege de beurscrash van 2008.

Vanaf 2010 ging fotograaf Noritaka Minami de geschiedenis en het lot van de Nakagin Tower vastleggen. Gedurende zeven jaar bracht hij bijna tien keer een bezoek aan het gebouw. “Elke keer leerde ik iets nieuws over zowel de architectuur als de bewoners van het gebouw,” zo vertelt hij.

Sommige capsule-eigenaren zijn vertrokken of hebben de ruimte in een kantoor veranderd. Andere hebben hun capsule gerenoveerd en wonen nog steeds in de unieke woning.

Minami heeft de bewoners zelf niet gefotografeerd, maar koos ervoor hun aanwezigheid vast te leggen aan de hand van hun spullen. “De ruimte verpakt als het ware de identiteit, interesses, hobby's en smaak van de mensen.”

Door de Olympische Zomerspelen van 2020 is de stedelijke ontwikkeling opnieuw aangewakkerd en de discussie over de toekomst van de historische toren weer opgelaaid.

Minami hoopt dat de toren blijft staan als symbool van een stroming waarvan de concepten voor een efficiënter stedelijk leven vandaag de dag nog steeds relevant zijn. De toren herinnert ook aan een weg die nooit is ingeslagen en een toekomst die nooit werkelijkheid is geworden.

“In Japan is niet veel aandacht voor behoud van moderne architectuur,” legt Minami uit. “Het is belangrijk dat de toren kan blijven staan en niet omwille van economische vooruitgang wordt gesloopt, wat normaal het geval is.”

Lees meer