Duizenden mensen wonen in deze oeroude Spaanse grotten

De grotten van Sacromonte en Guadix in Granada worden al eeuwen bewoond. Bekijk in de fotoserie het dagelijks leven van de mensen in deze grotdorpen.dinsdag 28 augustus 2018

Door Alexandra Genova
Foto's Van Tamara Merino

Grotten bieden mensen al eeuwenlang onderdak. In het zuiden van Spanje waren grotten ideale plekken om te schuilen voor roofdieren of zware stormen. Later waren het toevluchtsoorden voor mensen die probeerden te ontkomen aan religieuze of raciale vervolging. Tegenwoordig dienen deze onderkomens als woningen voor unieke en trotse gemeenschappen die het moderne leven mijden en de voorkeur geven aan de serene afzondering van de bergen.

De Chileense fotografe Tamara Merino, die grotbewoners in de hele wereld heeft vastgelegd, wordt vooral gefascineerd door de geschiedenis van deze gemeenschappen en de innige band van hun bewoners met het landschap. “Ik ben altijd al geïnteresseerd geweest in de manier waarop mensen op het land en in hun omgeving leven en hoe ze erdoor worden beïnvloed,” zegt Merino.

In het tweede deel van haar lopende project – voor het eerste deel reisde ze naar de Australische opaalmijnen bij Coober Pedy– bracht ze twee weken door in het Spaanse Andalucía, waar ze de verhalen optekende van mensen die in deze met grotten bezaaide regio wonen. “Het belangrijkste was dat ik mijn vooroordelen thuisliet,” zegt ze. “Ik hou ervan om met mensen te praten en naar hun verhalen te luisteren. En ik woon ook bij ze.”

In de provincie Guadix, waar nog zo’n tweeduizend grotwoningen te vinden zijn, ontdekte ze dat de bewoners nog altijd hun vee hoeden zoals ze dat de afgelopen vijfhonderd jaar hebben gedaan. “Ze wonen nog steeds samen met hun vee in de grotwoningen,” zegt Merino.

Verderop in de vallei liggen de grotten van Sacromonte (‘Heilige Berg’) hoog boven de stad Granada, een smeltkroes van culturen en mensen van diverse etnische achtergronden. De meer afgelegen gedeelten in de hogere dalen worden vooral bewoond door illegale landbezetters, onder wie veel immigranten zonder verblijfsvergunning. De lagere gedeelten worden legaal bewoond door plaatselijke inwoners, die voor een leven in deze grotwoningen hebben gekozen vanwege het milieu of om culturele redenen, vertelt Merino.

Sacromonte is ook de bakermat van de Spaanse flamenco, de danscultuur van de zigeuners of Romani van Spanje. Veel leden van deze gemeenschap, zoals Henrique Amaya, wonen nog altijd in een grot om recht te doen aan hun cultuur.

“Ik ben in een grot geboren, samen met de dieren en de beesten,” zegt Amaya, wiens familie al zes generaties lang in de grotten van Sacromonte woont. Zijn voorouders waren de pioniers van de Zambra-flamenco, die ruim vijfhonderd jaar geleden in deze grotten ontstond.

Amaya begon al op z’n derde te dansen. Voor hem creëert het dansen van de flamenco en het voordragen van zigeunerpoëzie op een plek met zoveel geschiedenis een krachtige band met de voorvaderen. “Het voelt puur en rauw,” zegt hij. “Het is alsof je je hoofd om vier uur ’s ochtends onder een koude waterval houdt.”

Ook Tocuato Lopez woont al z’n hele leven in een grot; zijn familie bewoont de grotten van Guadix al vier generaties lang. De grotten zijn koel in de ondraaglijke zomerhitte, maar belangrijker nog is dat ze zorgen voor een diepgewortelde gemeenschapszin. Ondanks de armoede waarin hij en zijn familie opgroeiden (hij en zijn zusje moesten vier kilometer naar de dichtstbijzijnde plaats lopen om daar om eten te bedelen), draagt hij deze plek een warm hart toe.

“Ik ben erg trots een grotbewoner te zijn en nog altijd in een grot te wonen,” zegt de vader van vier. “Ik zal ook sterven in deze grot."

Lees meer over Spanje 

Fotografe Tamara Merino woont in Chili. Bekijk meer van haar werk op haar website of volg haar op Instagram.

Dit artikel werd oorspronkelijk in het Engels gepubliceerd op NationalGeographic.com