Wat is die blauwe gloed bij Big Sur in Californië?

Piepklein lichtgevend fytoplankton geeft een vaag blauw schijnsel af, dat alleen met apparatuur met lange belichtingstijden kan worden vastgelegd.vrijdag 2 maart 2018

George Krieger had veel aan zijn hoofd. Zijn vader was de week daarvoor na een beroerte in het ziekenhuis beland, dus Krieger had behoefte om eropuit te trekken en wat foto’s te nemen, om zo te proberen weer een beetje bij te komen. Toen hij op 5 februari rond een uur of negen ‘s avonds op pad ging, zag hij iets bijzonders in de richting van Big Sur, onder de Bixby Creek Bridge in Californië.

“De golven zagen eruit alsof iemand er met van die blauwe koplampen op scheen,” vertelt Krieger.

Maar toen hij dichterbij kwam, zag hij dat het geen koplampen waren. Toen zijn ogen eenmaal aan het donker gewend waren, zag hij dat er een vage, blauwe gloed opsteeg van net onder het wateroppervlak.

De oplichtende golven werden veroorzaakt door bioluminescentie, een natuurlijk lichtverschijnsel dat werd veroorzaakt door een bloei van fytoplankton. Hoge concentraties piepkleine organismen die dinoflagellaten worden genoemd, waren naar de kust gedreven en gaven licht, uit ongerustheid om naderende roofdieren.

Oplichtend water

De golven bij Big Sur hadden sinds begin januari al een vage blauwe gloed, vertelt Steve Haddock, die als seniorwetenschapper werkt bij het Monterey Bay Aquarium Research Institute. Het licht dat de kleine dinoflagellaten verspreiden, schrikt hun mogelijke vijanden af. Het verstoort het eetgedrag van roofdieren en daardoor wordt een deel van het fytoplankton niet opgegeten. De gloed zou ook kunnen dienen als een soort ‘inbraakalarm’, om roofdieren aan te trekken die zich op hun beurt tegoed doen aan de dieren die dinoflagellaten opeten. 

“De soortentelling in Santa Cruz geeft lage tot gemiddelde aantallen aan voor de ‘usual suspects’ van de lichtgevende diersoorten die gewoonlijk zo’n soort bloei veroorzaken,” vertelde Haddock aan de plaatselijke nieuwszender KSBW.

Grote hoeveelheden voedingsstoffen in het water in combinatie met relatief windstil weer zorgden dat de Big Sur een ideale plek was voor de lichtgevende diertjes. Er ligt al maanden een droog hogedrukgebied boven Californië, waardoor het water niet wordt omgewoeld door regen en wind.

Bioluminescentie wordt nog niet volledig begrepen, maar er wordt op het moment wel onderzoek naar gedaan. Het natuurverschijnsel heeft de belangstelling van de Amerikaanse marine, omdat kleine oplichtende organismen onderzeeërs en Navy SEALs kunnen verraden die onopgemerkt hadden willen blijven. 

Krieger had het verschijnsel al wel eens eerder gezien, toen hij nog geen fotograaf was. Tijdens het recentelijke schouwspel bleef hij zo lang opnamen maken dat de batterij op zijn camera leegliep. En zelfs toen hij geen plaatjes meer kon schieten, bleef hij nog een half uur naar de vage gloed op het water kijken.

“Sommige dingen die hier van nature voorkomen zijn gewoon zo fantastisch om te zien,” zegt hij. “[Foto’s bekijken] is toch niet hetzelfde als wanneer je het in het echt ziet.”