Bestemmingen

De 50 slimste steden ter wereld

Belangrijke plaatsen, mensen, trends en ideeën die de intelligentste steden ter wereld hebben omgetoverd in de hipste reisbestemmingen

Door George W. Stone

We weten allemaal dat de wereld steeds meer verstedelijkt, maar wat maakt een stad slim? Allereest een goed gevoel voor locatie zegt Ian MacFarlane, consultant voor het Smart Cities programma op National Geographic Channel. “Een stad heeft een hart en een ziel nodig - meestal het centrum, waar mensen samenkomen om te werken en voor ontspanning. Slimme steden hebben goede lokale en internationale verbindingen, hebben een duurzame levensstijl en zijn plekken waar de mensen op de eerste plek komen.”, zegt hij. Hier presenteren we jou de lijst van zaken die wij bewonderen in de meest opwindende steden ter wereld.

1. Californische dromers gezocht

“Een geschiedenisboek uit de jaren 1930 beschreef het San Francisco uit 1840 als volgt: ‘Alles was bedacht op grote schaal en er was altijd genoeg geld om elk plan uit te voeren, hoe onmogelijk of bizar het ook scheen te zijn Er is niet veel veranderd: De stad is het centrum van de wereld voor grote 'onrealistische' dromers. Stop met wat je aan het doen bent en dwaal door onze kronkelende straten voor inspiratie, voor de opwinding van nieuwe mogelijkheden.” – Tim Ferriss, een van de eerste investeerders in tech en schrijver van de besteller 'The 4-Hour Workweek'.

2. Fietsend Paris

Fiets huren voor les enfants? Maar natuurlijk! Nieuwe verhuurpunten openden in voetgangerszones in de stad dit jaar en richten zich op stadse fietsers-in-opleiding. Petit Parijzenaren - en bezoekers - in de leeftijd van twee tot acht kunnen uit vier modellen kiezen met helmen, inclusief zijwieltjes of loopfietsen om door de parken of langs de Seine te rijden. Er zijn ook lessen om het evenwicht te testen en de fietsregels te leren, aangezien goede gewoonten jong beginnen.

3. Oversteek naar India

Reizigers valt wellicht het pauwenverenpatroon op in terminal 2 van het Chhatrapati Shivaji vleigveld in Mumbai. Dit en andere luchtige ontwerpen werden eerder dit jaar onthuld in het Jaye He museum, in was nu het grootste publieke kunstproject is in India. Wel 7.000 werken zijn in het museum van vier verdiepingen gepropt. En als je bedenkt dat er elk jaar 40 miljoen mensen door het vliegveld gaan, dan benadert de tentoonstelling het Louvre in aantal bezoekers.

4. Voor tijdreizigers

“In 2015 gaan het bijna 2.000 jaar oude Colosseum en de barokke Trevi fontein in Rome weer op na miljoenen kostende renovaties. Maar het verleden is hier altijd aanwezig. In de Basilica of San Clemente uit de 12e eeuw nemen de stenen trappen je mee terug naar een kerk uit de 4e eeuw die nu onder de grond ligt. Vanaf daar leiden donkere gangen naar beneden naar een tempel uit de eerste eeuw. In die ruimte, waar de oude straten van de stad onder het moderne Rome doorlopen komt de lange geschiedenis van de stad tot leven.” — P. D. Smith, auteur van 'City: A Guidebook for the Urban Age'.

5. Gelijke draden

Paducah kon ons opvegen. Deze kleien stad in Kentucky werd recent benoemd tot een UNESCO Stad voor Handwerk en Volkskunst voor zijn pogingen een om eersteklas draadkunst aan elkaar te naaien (het nationale quilt museum ligt hier) en om creatievelingen aan te trekken (pottenbakkers, schilders, edesmeden) in zijn kunstwijk in de buitenwijken.

6. Down Under

“Melbourne voert regelmatig de wereldranglijsten aan voor 'kwaliteit van leven'. Hoe heeft het deze benijdenswaardige positie bemachtigd? Slechts een aantal jaren geleden was het centrum van de stad uitgestorven, leeggeraakt door golven van bouw in de buitenwijken. Toen kwam er een nieuw hoofd stedenbouw, Rob Adams uit Zuid-Afrika, en hij vertaalde de lessen dei hij geleed had aan de universiteit van Kaapstad in de jaren 1960 naar Melbourne. En zo krijg je de stad zoals we die nu allemaal - waar de bevolkingsdichtheid een ongekend niveau van stedelijke intensiteit bracht.”, – Carlo Ratti, directeur van het MIT Senseable City Lab.

7. Oogje op de lucht

Gooi de Panono panoramische balcamera ter grootte van een grapefruit in de lucht en zijn 36 lenzen zullen tegelijkertijd een foto knippen als de bal op zijn hoogste punt is. De software maakt dan een 360-graden, 108 megapixel beeld van, zeg bijvoorbeeld Times Square of Ankor Wat dat je kunt downloaden en bekijken.

8. Boven op het dak

Stedelijke landbouw wordt steeds populairder. De Fairmont hotels plaatsten bijenkorven op het dak in Toronto, Boston en Seattle en meer steden over de hele wereld. Vijf jaar geleden begin Bell Book & Candle in Manhattan groenten te verbouwen in aeroponische daktuinen. En zijn net zo idealistische zusje Bidwell, opende pas in D.C.

9. Bier voorbij

Na jaren van op zijn hop te rusten omarmt Duistland de trend in microbrouwerijen. Berlijnse brouwmeesters leiden de aanval door het 'reinheitsgebot' aan te passen, de Beierse wet over de zuiverheid uit 1487. Bloemige Belgische bieren en chocoladeachtige Britse stouts schuimen nu in Berlijnse cafés zoals Heidenpeters.

10. Gegevensstormen

Techneuten noemen Chattanooga “Giga City” vanwege het bliksemsnelle internet. Maar wat doen de bewoners als ze niet digitaliseren? Ze fietsen en wandelen over het opgeknapte Riverwalk pad, deel van een $ 250 miljoen kostende herindeling van de oevers van de Tennessee.

11. Zweedse synergie

In 2030 is de koninklijke haven van Stockholm in aanbouw van plan om helemaal vrij te zijn van fossiele brandstoffen en een toonbeeld te zijn van duurzaam stadsontwerp.

12. In het wild Voor reizigers die houden van een beetje platteland in hun stad verbindt de parkbus van Ontario de steden Toronto en Ottawa met provinciale en nationale parken. Het doel: Maak de kampeerplekken en staartplaatsen van wandeltochten toegankelijk voor stadsbewoners zonder auto

13. Als oude gebouwen uit de mode raken

“Londen heeft altijd een enorme experimenteerdrift aangemoedigd en verwelkomd en mijn eigen werk ontwikkelde zich volledig omdat ik hier woon. Hoe radicaler een voorstel vaak is, hoe geschikter het is voor de stad. Dat is waarom ik hou van de brutale gebouwen van na de jaren 1960 op de zuidoever van Londen. Maar dat raakt uit de mode en het meeste ervan wordt weer afgebroken - alhoewel het soms de beste voorbeelden van architectuur in Londen zijn.” —Zaha Hadid, Pritzker Prize-winnende architect

14. Peuter vinder

Is jouw kind verdwaald in Lissabon? FiLip is een horlogeachtig tweeweg communicatieapparaat dat gps, GSM-masten en Wifi netwerken gebruikt om je dwalende metgezel te vinden. Een noodknop zet een locatiebaken en alarm aan en belt dan vijf contacten.

15. Plaatjesboek

Wil jij met meer dan een miljard mensen praten? Chineasy is een educatieve onderdompeling in de Chinese taal en cultuur. De traditionele figuren zijn kunstig verfraaid om pictogrammen van woorden te maken zodat ze als bouwblokken voor zinnen gebruikt kunnen worden.

16. De meest eetbare stad ter wereld

“Als chef-kok ben ik altijd gefascineerd door hoe eten niet alleen een cultuurkloof kan overbruggen maar ook een verbinding kan maken met geschiedenis en politiek. Lima laat zien hoe Peru de wereld omarmt door culinaire invloeden uit Afrika, Spanje, Frankrijk, Italië en Azië – vooral Japan en China. Iedereen zou het innovatieve eten uit Lima moeten proeven en markten zoals El Surquillo bezoeken en mensen zoals Gastón Acurio ontmoeten. Een van de beste koks ter wereld en hij aanbad Peru omdat het eten gebruikte als middel voor verandering.” —José Andrés, chef-kok en restauranteigenaar.

17. In en uit

Waar is de balie gebleven? In het Sound Garden hotel in Warschau spuugt de kiosk de sleutel uit als klanten hun kamer hebben gekomen en hun creditcard hebben gescand. Starwood ontwikkelt een systeem om afgesloten deuren met een smartphone te kunnen openen in Silicon Valley. En de roomservice is slechts een sms bij je vandaan in het Four Seasons [hotel] in Philadelphia.

18. Snelle baan

De vaak verstopte zakelijke verkeersader aan de Oostkust – de 700 kilometer van Boston naar New York naar Washington D.C. - kan als eerste in de V.S. een proef krijgen met de Japanse hogesnelheidstrein die door elektromagnetisme wordt aangedreven. Getest op 500 km/uur zouden de Super-Maglev treinen van Baltimore naar Washington kunnen zoeven in 15 minuten.

19. Liefhebbers van lokaal eten, verenigt u

De organisaties Traveling Spoon, EatWith en Feastly – en locatie gebonden sites zoals Eat With Locals Prague (www.eatwithlocals.eu) zijn slechts enkele van de start-ups die reizigers in Parijs, Boedapest en Bangalore en verder in contact brengen met foodies die eten koken en serveren in hun eigen huis.

20. Drone maar door

Een bedrijf in Detroit ontwerpt lichtgewicht autonome vliegtuigjes die ongeveer 5,5 kilo kunnen dragen - genoeg capaciteit voor een pizzafeestje uit Chicago en ontbijt met bagels uit Brooklyn. 21-32 Twaalf slimme steden om te bezoeken

21. Harbin in China met 10 miljoen inwoners

Het culturele centrum in Harbin ligt niet in het midden. In plaats daarvan trekt het hypermoderne ontwerp, geïnspireerd op de besneeuwde bergen in de omgeving, liefhebbers van zowel traditionele opera en hedendaags theater naar de buitenwijken van deze Noord-Chinese stad.

22. Tallinn in Estland met 400.000 inwoners

Skype is hier geboren en dat dat is niet eens de grootste uitvinding uit deze stad op de UNESCO Werelderfgoed lijst. Openbaar vervoer per bus of tram is er gratis, overal zijn fietsen en het oude Hanse handelscentrum loopt over van de bedrijvigheid en zo verandert deze middeleeuwse stad in een exemplaar uit het digitale tijdperk.

23. Halifax in Nova Scotia met 375.000 inwoners

Een Canadese kuststad zet zijn geld op boeken. Een centralen bibliotheek van 57,6 miljoen wordt de spil met 14 dependances - een investering in woorden en de charme van je eigen huis in een stad die juist bekend staat om het buitenleven.

24. Lexington in Kentucky met 305.000 inwoners

Als het af is zal het ambitieuze, slingerende stadspark Town Branch Commons een bluegrass uitstraling hebben met concerten en sociale plekken, terwijl in het stadscentrum binnenkort een hoekig nieuw sportstadion verrijst naast de opgeleefde kunstwijk.

25. Groningen in Nederland met 192.000 inwoners

Het fietsvriendelijke beleid uit de late jaren 1970 heeft deze universiteitsstad veranderd in een van meest fiets-minded steden ter wereld. De helft van alle tochten gaan hier per fiets, waarmee de bewoners bij de actiefste fietsers ter wereld horen. En reizigers vinden fietsen hier ook een eitje.

26. Detroit in Michigan met 689.000 inwoners

Een startupcultuur is de drijvende kracht achter het gevecht van Motown om uit de as van economische tegenslag te herrijzen Kunstenaars vullen elke legen plek met kleur. De creatievelingen verzamelen zich in Corktown en de techneuten dineren bij het M@dison kantoorpand in het centrum.

27. Vancouver in Brits Columbia met 580.000 inwoners

Deze poort naar het Pacifisch Noordwesten voert een ambitieus plan uit om de groenste stad op aarde te worden in 2020. Doelen zijn onder andere de overstap op hernieuwbare energie, afval verminderen en meer groene ruimte zodat iedereen op vijf minuten lopen van een park af woont.

28. Buenos Aires, Argentinië met 3 miljoen inwoners

Openbare Wi-Fi, leenfiets programma's en voetganger- en fietsvriendelijk stadsverbouwingen zijn aan de gang - en de inwoners zijn er gek op. In deze geletterde stad bezoeken elk jaar een miljoen mensen de prachtige El Ateneo Grand Splendid boekenwinkel.

29. Bogotá in Colombia met 6,8 miljoen inwoners

Latijns-Amerikaanse kunst is in opkomst - en het krijgt ruim baan in de opgepoetste en gekalmeerde hoofdstad van Columbia waar galerieën, tentoonstellingen en kunstpresentaties op scholen hun waren tonen, vooral in oktober tijdens het jaarlijkse ArtBO festival.

30. Oklahoma City in Oklahoma met 600.000 inwoners

Wat vroeger een prozaïsche stad was, heeft nu 12 kilometer drooggevallen rivierbedding veranderd in een stadspark (Oklahoma River Trails) een roeicentrum op Olympisch niveau. Bricktown is boven komen drijven als het uitgaanscentrum. En de lijst met grote verbeteringen blijft groeien. Nieuwe dingen zijn bijvoorbeeld trams en fietspaden.

31. Santander in Spanje met 180.000 inwoners

Deze havenstad in Cantabria neemt techniek serieus. Ruim 10.000 verspreide sensoren monitoren lampen, temperatuur, verkeer, watergebruik, vervuilingsniveaus en meer en veroorzaken een continue gegevensstroom waarop bewoners en toeristen kunnen aansluiten met hun smartphone om de bussen en taxi's te volgen, een agent in te schakelen of problemen te melden.

32.Haifa in Israël met 267.000 inwoners

Zoals veel oude havens is Haifa een kuststad met maar weinig openbare toegang tot de kust. Een nieuw plan voor de waterkant wil dat allemaal veranderen door de bouw van een brede boulevard en herbestemmen van de bestaande havenpakhuizen om een authentieke openbare waterkant te creëren die het historische stadscentrum verbindt met de scheepvaartgeschiedenis.

34. Artistiek Amsterdam

“Tot voorkort stonden steden altijd klaar om veel geld in sportstadions te steken, maar investeren in kunst is wellicht een slimmer idee. De laatste 'comeback kid' van Europa is Amsterdam dat de drie grote culturele instituten van de stad - het Rijksmuseum, het van Gogh-museum en het Stedelijk - in de afgelopen paar jaar renoveerde en heropende. De galerieën omringen een opgeknapt plein, het Museumplein, waar ook met regelmaat muziekoptredens zijn. En als het kouder wordt, dan verandert het plein in een elegante kleine schaatsbaan.”—Raphael Kadushin, bijdragend redacteur aan Traveler.

35. Pasta Park

Internationale kruidenier Eataly, met 27 vestigingen, heeft een wereldwijde liefde voor Italiaans eten gevoed. Als in 2015 het $55 miljoen kostende Fico Eataly World opent in Bologna, Italië in 2015 bevat het restaurants, eetwinkels en stukken land voor landbouwonderzoek.

36. Woestijnroos

Beroemd om zijn manische consumptieniveau, is Dubai van plan om in 2020 de meest duurzame stad ter wereld te zijn. Groene bouwtechnologie en energiezuinige stadsverlichting zullen extra besparingen aanjagen. Het eco-initiatief wordt deels betaald uit extra belasting op hotelovernachtingen.

37. What’s Up, Docs?

Medisch toerisme is big business. Reizigers volgen hun neus naar Rio voor goedkope neuscorrecties en alle ogen zijn gericht op Kuala Lumpur en Bangkok voor betaalbare staaroperaties.

38. Waar slim kan beginnen

“Steden zijn al jaren de smeltkroes van ideeën. Zij brengen een kritieke massa van verschillende ideeën bijeen en bieden onderdak aan vrijbuiters. De periode van de Verlichting was ook een periode van verstedelijking. Londen, Parijs en Amsterdam werden intellectuele markten. Klassiek Athene, Renaissance Venetië en revolutionair Boston en Philadelphia waren de plaatsen waar nieuwe democratieën ontstonden en zelfs vandaag de dag gaan verstedelijking en democratie hand in hand.” – Steven Pinker, auteur van 'The Better Angels of Our Nature: Why Violence Has Declined'.

39. Groene weiden

De veelgeprezen High Line in New York blijft groeien. Een uitbouw van $76 miljoen aan het verhoogde park komt naar verwachting dit jaar gereed. En in het Dallas Arboretum heeft de nieuwe Rory Meyers kinder-avonturentuin een ontdekkingsecosysteem van 8 hectaren en $62 miljoen met wel 150 kindvriendelijke toestellen.

40. Sympathieke Samba

Terwijl het net klaar is met het wereldkampioenschap voetbal en op het punt staat om de Olympische zomerspelen van 2016 te organiseren, opent Rio de Janeiro in 2015 het Museum van Morgen en toekomstgericht wetenschap- en technologische hot-spot ontworpen door Santiago Calatrava. Nu open: het Cidade das Artes, een modernistische kunsthal gewijd aan muziek en film.

41. Klein is mooi

“In grote steden kun je je onderdompelen, maar dat brengt ook gevoelens van angst of schuld met zich mee - dat je niet alles ziet wat er te zien is. Kleine steden zijn wonderlijke plekken waar je jezelf in kunt onderdompelen en toch het gevoel hebt dat je alles gezien hebt wat er is. In veel Italiaanse steden zoals San Gimignano, Siënna of Vicenzakun je jezelf verliezen en niets dan geluk voelen.” —Richard Saul Wurman, informatie-architect, auteur en oprichter van de TED-conferenties.

42. Mexicaanse Mix

Een van de volste steden van de wereld voegt nu een kleine, maar gewichtige plek toe voor hedendaagse kunst. Het Museo Jumex, een ruimte van 3716 m2 in de Nuevo Polanco wijk in Mexico-stad, verstevigt de reputatie van de stad als de plek waar Noord- en Zuid-Amerikaanse culturen samenkomen.

43. Hou deze stad in Afrika in de gaten

“Het volledige verbod op plastic tassen in Rwanda heeft van Kigali, de hoofdstad, een opvallend schone stad gemaakt met prachtig onderhouden tuinen. Het Kigali Genocide Memorial Centre leert de bevolking en toeristen over de genocide in Rwanda van 20 jaar geleden. De locatie vlakbij natuurbeschermingsinitiatieven vanuit de gemeenschap - van vulkanen tot wilde dieren (berggorilla's en meer) - maakt deze stad een educatieve parel.” – Pegi Vail, antropoloog, regisseur/producer van de toerisme documentaire 'Gringo Trails'.

44. Holodeck vakanties

Gedreven door de mogelijkheden van 3D-beeld opnamesoftware zal een 'holodeck' binnenkort realistische virtuele omgevingen projecteren die klaar staan voor een ontdekkingstocht. Het zal een dure gadget worden, maar het brengt de droom van kunst in het Prado bekijken of dansen in Djibouti naar je huiskamer. Andere ontwikkelprojecten richten zich op e-escapes via je smartphone.

45. Hart in Seoul

De meest bepalende architect van deze sta is mogelijk Zaha Hadid, wiens Aquatics Centre het topstuk was van de Olympische spelen van 2012 in Londen. Haar pas geopende Dongdae-mun Design Plaza frist de chique winkelstraten van Seoul op en positioneert Zuid-Korea als de stijlvolste plek in Azië.

46. Electrische glijbaan

Ben jij een power wandelaar? Forensen bij Calais in Frankrijk zijn dat wel. Een stoep bij het St.-Omer treinstation is nu uitgerust met 14 tegels die energie verzamelen en genoeg pit verzamelen en opslaan van de voetgangers om het zitgedeelte te verlichten en USB-oplaadplekken van stroom te voorzien.

47. Ban in Colorado

Geroemd om zijn kartonnen kathedraal in Nieuw-Zeeland die Christchurch hielp erbovenop te komen na de verwoestende aardbeving, heeft de Japanse architect Shigeru Ban nu zijn eerste museum ontworpen in de V.S. Het Kunstmuseum in Aspen heeft nu het enige openbare dak met zicht op de Aspen berg.

48. Eind aan road rage

“Als autonome voertuigen steeds meer voor gaan komen en traditionele auto's zullen vervangen, gaan ook de stedelijke omgevingen de reiservaringen op een essentiële manier veranderen. Stel je een wereld voor waar de software van auto's zonder bestuurder het verkeer en parkeergarages overbodig en taxichauffeurs naar dezelfde plek stuurt als liftbediendes. Autonome auto's zorgen voor minder chaos in de stad, wat we - met bedrijven als Google en Uber die de software perfectioneren - waarschijnlijk in het volgende decennium in het echt zullen gaan zien.” - Patrick Dowd, oprichter en CEO van het Millennial Trains project.

49. Taipei persoonlijkheid

Sommigen noemen de hoofdstad van Taiwan 'bescheiden hip' voor zijn opgewekte karakter en creatieve sfeer. Beide eigenschappen vind je terug in het Huashan Creative Park een ooit braakliggend fabrieksterrein uit 1914 wat een nieuwe bestemming kreeg als kunstzinnig centrum. Het kleine eiland voor de kust van China is niet alleen de plek met de meest beroemde collectie van oude Chinese kunst. Het is nu ook een speler op gebied van moderne kunst.

50. Wijken die steeds leuker worden

Vila Madalena, de stijlvolle, fietsvriendelijke wijk in Sao Paulo, mengt de vindingrijke lading van Potland, Oregon met de ontspannen vrolijkheid van Brazilië. Tai Ping Shan, het groene contrast in Hong Kong tegenover de kakafonie van de zakenwijk, is een modebewust bastion van boetiekjes en galerieën. Mouraria, de ruige wijk van Lissabon, heeft een geschiedenis die 900 jaar teruggaat naar de Portugese middeleeuwen. Fans of Bauhaus architectuur in Tel Aviv zullen blijven hangen op het King Albert Square vanwege de nieuwe hotel met een voorliefde voor design en de Israëlische indie winkeltjes.

Lees meer