De SS Valencia, een 77 meter lang passagiersstoomschip, werd begin twintigste eeuw berucht door een rampzalige schipbreuk. Het schip liep op de klippen aan de ruige westkust van Vancouver Island en zonk in de Grote Oceaan. Meer dan honderd mensen kwamen om het leven. Jaren later vertelden omwonenden dat de Valencia nog altijd als spookschip over zee dwaalde. Hoe ontstond die hardnekkige legende?

De ramp aan de ‘Graveyard of the Pacific’

De westkust van Vancouver Island stond in de negentiende eeuw al langere tijd bekend als de ‘Graveyard of the Pacific’. Veel schepen zijn in de loop van de geschiedenis vergaan door het onvoorspelbare weer en de verraderlijke stromingen langs deze beruchte kuststrook.

In de winter van 1906 werd de Valencia tijdelijk ingezet op de route van San Francisco naar Seattle, ter vervanging van het schip dat daar normaal voer. Op 20 januari vertrok het schip met 65 bemanningsleden en 108 passagiers aan boord.

Leestip: Het spookschip dat 38 jaar stuurloos ronddreef door het poolijs

De volgende dag, vroeg in de ochtend, sloeg het weer om. Op dat moment was het schip nog niet halverwege de tocht en had het nog een lange weg te gaan. Het zicht was echter zo slecht dat de bemanning was aangewezen op koersbepaling door middel van zogeheten dead reckoning: plaatsbepaling op basis van koers, snelheid en geschatte drift.

Zonder zicht op land, en met sterke stromingen om tegen te vechten, miste de Valencia de ingang van de Straat van Juan de Fuca. Kort voor middernacht op 22 januari liep het schip op een rif. Er werd een enorme scheur in de romp geslagen, waarna het water al snel in grote golven naar binnen stroomde.

Chaotische reddingspoging en veel slachtoffers

Om te voorkomen dat zijn schip in dieper water zou zinken, besloot de kapitein de Valencia bewust tegen de rotsen te sturen en daar aan de grond te zetten, op zo’n honderd meter van de kust. Zo hoopte hij de opvarenden dichter bij land in veiligheid te brengen. De reddingspoging mondde echter uit in chaos en verwarring.

Wil je niets missen van onze verhalen? Volg National Geographic op Google Discover en zie onze verhalen vaker terug in je Google-feed!

Op één na werden alle zeven reddingsboten tegelijkertijd te water gelaten, tegen de orders van de kapitein in. Drie boten sloegen al om tijdens het neerlaten, waarbij de inzittenden in zee belandden. Van de boten die wel wegkwamen, kapseisden er nog twee en verdween er één spoorloos.

Overlevenden schetsten later een grimmig beeld van de laatste uren van de Valencia. Terwijl wind en regen over het schip raasden, werden passagiers op het dek door enorme golven meegesleurd. Vrouwen en kinderen klampten zich vast, in een wanhopige poging om niet overboord te slaan.

Leestip: Dit spookschip dobberde in 1872 stuurloos op zee – waar was de bemanning?

Slechts enkele mannen bereikten levend de kust; sommigen van hen werden daarna alsnog door de zee verzwolgen. De anderen volgden een telegraaflijn naar een hut in het bos en konden van daaruit hulp inroepen. Hoewel bronnen verschillen over het aantal slachtoffers, wordt het officiële dodental meestal op 136 gesteld.

Spookverhalen en hardnekkige legendes

De mislukte reddingspogingen en de dramatische ondergang van de Valencia voedden al snel lokale verhalen en geruchten over de vermiste slachtoffers. Zo meldde een visser zes maanden na de ramp dat hij in een grot bij Pachena Bay een reddingsboot met acht skeletten had gezien. Of dit daadwerkelijk de vermiste reddingsboot van de Valencia was, en hoe die daar terechtkwam, is nooit opgehelderd.

reddingsboot haalt mensen aan boord
University of Washington Digital Collections / wikimedia commons
Overlevenden van de SS Valencia worden op 24 januari 1906 opgepikt door de SS City of Topeka.

Nog grimmiger zijn de verhalen over een spookschip. Toen een ander passagiersschip de overlevenden van de ramp naar Seattle bracht, zouden passagiers in de zwarte rook uit de schoorsteen de vorm van de Valencia hebben herkend. In andere versies verschijnt zelfs een schip dat er identiek uitziet, bemand door skeletten, dat recht op de rotsen afvaart en vervolgens weer verdwijnt.

Leestip: Dit Amerikaanse spookschip was 139 jaar vermist en werd gevonden door amateurarcheologen

Los van de spookverhalen en legendes doken er ook nog echte resten van de ramp op. In 1933 werd een verlaten reddingsboot gevonden in Barkley Sound, een inham aan de westkust van Vancouver Island. Een deel ervan, met de naam Valencia nog zichtbaar, wordt vandaag bewaard in het Maritime Museum of British Columbia.

Meer ontdekken? Krijg onbeperkt toegang tot National Geographic Premium en steun onze missie. Word vandaag nog lid!