Dit verhaal is tot stand gekomen in samenwerking met Explore France, de regio Occitanië en Lot, Aveyron, Lozère - Buitengewoon genieten.
De kruidige geur van weelderige valleien dringt de auto binnen. Ik stuur de huurauto langs hoge kliffen en oude dorpjes. De komende vijf dagen ben ik op ontdekkingstocht door Unesco Geopark Causses du Quercy, een natuurgebied op een uur rijden ten noorden van Toulouse. Hier in het zuiden van Frankrijk vind je grote rivieren als de Lot en de Dordogne, maar ook diepe grotten, oude mijnen en gecultiveerde weiden. Reis met me mee terug in de tijd.
Een ondergronds landschap als een gatenkaas
‘Onder de grond is het net een gatenkaas,’ vertelt outdoorgids Laurent Macary. ‘Er zijn ruim tweeduizend grotten bekend, om nog maar te zwijgen van de onontdekte gangen.’ De ondergrondse gangen slingeren dwars door de kalksteenplateaus (‘causses’) waarover ik naar de grotten bij het dorpje Lacave rijd.
Eenmaal aangekomen wandel ik samen met gids en speleoloog Arthur Loiseau door galerijen vol stalagmieten, stalactieten en zeldzamere rotsformaties. ‘Ze groeien slechts een paar millimeter per eeuw,’ vertelt hij. ‘Niet alleen verticaal, maar ook horizontaal.’
29.000 jaar oude grottekeningen
In het Pech Merle-grottencomplex, ongeveer vijftig kilometer verderop, kijk ik naar 29.000 jaar oude grottekeningen van mammoeten en paarden. Ik verwonder me over een tienduizenden jaren oude handafdruk.
De gebruikte techniek is bijzonder: met kleurstof in de mond werd rond een hand tegen de muur gespuugd, om zo een lege afdruk achter te laten. Dieper in de grot vind ik nog een duidelijk herkenbaar mensenspoor: een minstens twaalfduizend jaar oude voetafdruk van een jonge vrouw.
Fossielen uit oude fosfaatmijnen
Zo’n dertig kilometer verderop sta ik weer in een heel andere omgeving: tussen varens en mossen die tegen vochtige rotswanden groeien. Gids Frédéric Bérard neemt me mee door de fosfaatmijn Phosphatières du Cloup d’Aural. Tot twee eeuwen geleden was deze holte gevuld met een miljoenen jaren oud mengsel van klei en fosfaatrijke versteende dierenresten. Mijn mond valt open van verbazing als Frédéric me vertelt dat al deze fossielen gemijnd, vermorzeld en als kunstmest verkocht zijn.
In mijnen in de omgeving zijn de fossielen wel bewaard gebleven. ‘Deze fossielen zijn van diersoorten die nu alleen nog op savannes of Madagaskar leven. Andere soorten, zoals de sabeltandtijger, zijn uitgestorven,’ aldus Frédéric.
Een landschap gevormd door schapen
Op de kalksteenplateaus waaruit het park grotendeels bestaat, wandel ik tussen schapen met ‘maskers’ die me aan de Zware Jongens uit de Donald Duck-boekjes doen denken. De Causses du Lotschapen zijn een ras dat goed gedijt in dit droge landschap. Over boerenpaden volg ik een wandelroute genaamd ‘een landschap gevormd door schapen’. Ik start en eindig in het boerendorpje Espédaillac, waar de huizen zijn gebouwd rond een brink, een oud dorpsplein.
Een ongekend rijke biodiversiteit
Twintig kilometer verderop stap ik op een e-bike. Ik trap langs bermen en weiden vol orchideeën, klaprozen en andere kleurrijke bloemen. Samen met gids Marie Serres fiets ik door de weelderige Versvallei, een dal ten zuiden van het dorpje Labastide-Murat. Haar enthousiasme is aanstekelijk. ‘Daar, nog een orchidee.’ En: ‘Wist je dat ruim zeventig procent van alle Franse vleermuissoorten in dit gebied voorkomt?’
Terwijl we door slaperige dorpjes en langs slingerende watertjes fietsen, vertelt Marie over het belang van de labels Parc naturel régional en Geopark. ‘Tijdens de industriële revolutie in de twintigste eeuw vertrokken veel inwoners. De boerenweiden raakten overgroeid. Nu worden oude weiden, muurtjes en hutten weer hersteld,’ vertelt ze. ‘En we leren de mensen die in het gebied wonen en werken hoe ze dit landschap kunnen behouden.’ Ik ben dankbaar voor deze inspanningen. Ik moet er niet aan denken dat de culturele, geologische en natuurlijke schoonheid, waar ik tijdens deze trip verliefd op werd, zou verdwijnen.
Wil je zelf op avontuur in de Zuid-Franse Causses du Quercy? Klik hier voor meer informatie.
