Engeland

Britten eren Shakespeare van de tuinen

Immense parken vol statige Libanese ceders. 2016 is het jaar van landschapsarchitect Lancelot Browns 300ste verjaardag. Doe als de Britten en bezoek deze vier prachtige Engelse tuinen, ter ere van Brown! donderdag, 9 november

Door Marianne Wilschut

Lang voordat de graafmachine of de grasmaaier was uitgevonden, liet hij enorme meren, immense gazons en kunstmatige heuvels aanleggen. De Engelse tuinarchitect Lancelot Brown (1716 - 1783) zag louter mogelijkheden om met de tuin de grandeur van landgoederen op te luisteren. Aan zijn vindingrijkheid dankt de illustere landschapsarchitect zijn bijnaam Capability Brown. In 2016 vieren de Britten de 300ste verjaardag van deze Shakespeare van het landschapsontwerp. Deze vier tuinen van de meester in Midden-Engeland mag je zeker niet missen.

Blenheim Palace, Oxfordshire

Het meer dan 800 ha grote parklandschap rondom Blenheim Palace in Oxfordshire ademt geschiedenis en grandeur. In de tempel van Diana vroeg Winston Churchill zijn Clementine ten huwelijk. Churchill woonde niet op het landgoed, maar hij is er wel geboren en bracht er veel tijd door. De beroemde staatsman was een nazaat van de eerste hertog van Marlborough. Diens achterkleinzoon, de vierde hertog, gaf Capability Brown carte blanche om de landerijen rondom het paleis een make-over te geven. Brown liet onder andere de Glynne-rivier afdammen om een enorm meer te creëren en gaf het park door de aanplant van statige Libanese ceders een natuurlijk beeld. Aan de prachtige vergezichten die hij creëerde dankt dit landgoed een plek op de werelderfgoedlijst van UNESCO. Ook wordt het terrein graag gebruikt als filmlocatie. De boom op deze foto is bijvoorbeeld in de Harry Potterfilms terug te zien. Vanaf februari 2016 is in een vleugel van het paleis een tentoonstelling over Brown te zien. 

Stowe, Buckinghamshire

De tamme fazanten en kostschoolmeisjes die in sporttenue over de grote gazons kuieren geven dit landgoed een Britser dan Brits uiterlijk. De aanleg van het park dat onder het beheer valt van de National Trust en de prestigieuze Stowe school was Browns eerste grote opdracht. Zijn ideeën om de bezoekers van het park telkens te verbluffen met fabelachtige uitzichten op meren, standbeelden en tempels zijn hier prachtig uitgevoerd. Niet voor niets liet Catharina de Grote van Rusland veel elementen uit deze tuin kopiëren in haar eigen tuinen bij Sint-Petersburg.

Burghley, Lincolnshire

Bomen geven een landschap allure. Dat wist Brown als geen ander. Hoewel de landschapsarchitect soms rigoureus te werk kon gaan, liet hij iconische bomen staan en plantte er nieuwe bij. In het 120 ha grote park rondom Burghley House staan daarom de duizend jaar oude eiken nog steeds overeind. Die stonden er al voordat dit landgoed in de 16de eeuw werd gebouwd door William Cecil, de belangrijkste adviseur van koningin Elizabeth I. Ter ere van de machtige Virgin Queen werd het landgoed in de vorm van een E gebouwd. Maar in die E kwam een hap nadat de noordwestelijke vleugel van het paleis in opdracht van Capability Brown werd afgebroken om een mooier uitzicht te creëren. Het Elizabethaanse huis met zijn imposante keuken wordt nog steeds bewoond door de familie. Tot hun bijzondere schilderijencollectie hoort ook een beroemd portret van Capability Brown. In 2016 is er op het landgoed een tentoonstelling aan de landschapsarchitect gewijd en worden er speciale Brown-wandelingen georganiseerd.

Chatsworth, Derbyshire 

Sotheby’s kan zich geen betere locatie wensen voor haar jaarlijkse verkooptentoonstelling van moderne beelden dan de tuinen van Chatsworth House. De moderne sculpturen van onder andere Henry Moore en Barbara Hepworth komen goed tot hun recht op het terrein dat in de 18de eeuw door Capability Brown grondig op de schop werd genomen. Hij liet zelfs een heel dorp en een complete heuvel verplaatsen om het uitzicht te verfraaien. De prachtige tuinen zijn ook beroemd vanwege de 61 meter hoge fontein die speciaal voor tsaar Nicolaas I werd gebouwd en de 19de-eeuwse kassen van Joseph Paxton – de ontwerper van het beroemde Crystal Palace in Londen.

Lees meer