44x de wonderen van de ruimte

Bekijk deze spectaculaire foto's van de ruimte en ontdek zijn vele wonderen.

Laatste update: 16/04/2019

In de loop van zijn bestaan heeft de NASAruimtetelescoop Hubble talloze adembenemende fotos gemaakt Tot de meest spectaculaire behoort deze composietopname waarin het Sombrerosterrenstelsel vanaf de zijkant is vastgelegd Dankzij zijn relatief hoge schijnbare magnitude de helderheid van het object aan de nachthemel kan Messier 104 zoals dit sterrenstelsel officieel wordt aangeduid op een afstand van 28 miljoen lichtjaar van de aarde goed worden bekeken met een kleine telescoop

NASA and The Hubble Heritage Team STScI, Aura

In de loop van zijn bestaan heeft de NASA-ruimtetelescoop Hubble talloze adembenemende foto’s gemaakt. Tot de meest spectaculaire behoort deze composietopname waarin het Sombrero-sterrenstelsel vanaf de zijkant is vastgelegd. Dankzij zijn relatief hoge schijnbare magnitude (de helderheid van het object aan de nachthemel) kan Messier 104, zoals dit sterrenstelsel officieel wordt aangeduid, op een afstand van 28 miljoen lichtjaar van de aarde goed worden bekeken met een kleine telescoop.

NASA, Esa, Heic, The Hubble Heritage Team stsci, Aura

De complexe vorm van de Kattenoognevel is opgebouwd uit straalstromen, die met enorme snelheid door een stervende ster worden uitgezonden, en concentrische gasbellen die ontstonden toen de ster zijn buitenste lagen afstootte. Volgens een hypothese werden die lagen met een tussenpauze van 1500 jaar afgeworpen, waardoor de nevel zijn gelaagde aanblik kreeg.

Advertentie - Lees hieronder verder

NASA, Esa, Stsci, J. Hester and P. Scowen Arizona State University

In zuilen van waterstofgas en stof binnen de Adelaarsnevel worden nieuwe sterren geboren. Deze grote zuil strekt zich over een afstand van naar schatting vier lichtjaren uit en wordt net als soortelijke zuilen in de nevel gebombardeerd met ultraviolette straling. De straling blaast de gaswolken gedeeltelijk weg, waardoor beginnende stervorming binnenin de zuil zichtbaar wordt.

Steve Lee University of Colorado, Jim Bell Cornell University, Mike Wolff Space Science Institute, NASA

Deze kaart van Mars in het hele kleurenspectrum is samengesteld uit opnamen die door de Hubble werden gemaakt toen de planeet op zijn dichtstbijzijnde punt van de aarde stond. De zuidelijker regio’s zijn niet te zien, omdat het noorden van de Rode Planeet naar de aarde toe was gekanteld.

Advertentie - Lees hieronder verder

NASA, Esa, & Hubble Heritage Team STSCI, Aura

Een explosie van licht die in 2002 door een rode superreus genaamd V838 Monocerotis werd uitgezonden, verlicht een belvormige wolk van interstellair stof. De spectaculaire wervelingen rond de centrale ster hebben een diameter van duizenden miljarden kilometers en werden door de wetenschap pas opgemerkt toen Hubble deze opname in 2004 maakte.

NASA, Esa, J. Clarke Boston University, Z. Levay STScI

Geladen deeltjes die door de zon worden uitgebraakt, botsen op het magneetveld van Saturnus, waardoor rond de zuidpool van de planeet een aurora ontstaat. Anders dan het relatief kortdurende noorder- en zuiderlicht rond de polen van de aarde kunnen aurora’s op Saturnus dagenlang aanhouden. Wetenschappers combineerden opnamen in ultraviolet licht die gedurende enkele dagen door de Hubble werden gemaakt met opnamen in zichtbaar licht van de planeet met de ringen. Op deze foto is het zuiderlicht blauw als gevolg van de waarneming in ultraviolet licht, maar iemand op Saturnus zou een rood lichtschijnsel zien.

Advertentie - Lees hieronder verder

In deze Hubbleopname van supernova 1987A is de gloeiende ring van puin te zien die 20000 jaar vr de uiteindelijke explosie van de stervende ster werd uitgestoten De ring wordt soms omschreven als een kosmisch parelsnoer en wordt verlicht door een schokgolf van materiaal dat tijdens de reusachtige supernovaexplosie werd uitgebraakt De twee heldere sterren aan weerszijden van de ring bevinden zich in de Grote Magelhaense Wolk

NASA, Esa, P. Challis and R. Kirshner Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics

In deze Hubble-opname van supernova 1987A is de gloeiende ring van puin te zien die 20.000 jaar vóór de uiteindelijke explosie van de stervende ster werd uitgestoten. De ring wordt soms omschreven als een ‘kosmisch parelsnoer’ en wordt verlicht door een schokgolf van materiaal dat tijdens de reusachtige supernova-explosie werd uitgebraakt. De twee heldere sterren aan weerszijden van de ring bevinden zich in de Grote Magelhaense Wolk.

NASA, Esa, The Hubble Heritage Team stsci, Aura

Twee sterrenstelsels, die tezamen als Arp 87 worden aangeduid, worden verstoord door hun wederzijdse aantrekkingskracht. Het grotere sterrenstelsel, NGC 3808, trekt sterren, gas en stof van het kleinere stelsel aan. Beide stelsels zijn ellipsvormig en bevinden zich op zo’n driehonderd lichtjaar van de aarde in het sterrenbeeld Leeuw.

Advertentie - Lees hieronder verder

NASA, Esa, the Hubble Heritage STScI, AURA-NONE, Esa, Hubble Collaboration

In deze blik op de zijkant van het sterrenstelsel Messier 74 is te zien hoe nieuwe sterren in zijn spiraalarmen worden gevormd. De blauwe clusters bestaan uit jonge sterren, terwijl de roze gebieden een hoge dichtheid van geïoniseerd waterstofgas verraden. Messier 74 omvat zo’n honderd miljard sterren, iets minder dan het aantal sterren in de Melkweg, en bevindt zich op een afstand van 32 miljoen lichtjaar van de aarde in het sterrenbeeld Vissen.

M. Wong and I. de Pater University of California, Berkeley

Deze Hubble-opname van Jupiter werd in mei 2008 gemaakt en toont een nieuwe rode vlek (uiterst links) in de door kolkende wervelingen geteisterde atmosfeer van de planeet. De nieuwe vlek (de ‘Rode Vlek Jr.’) verscheen in het voorjaar van 2006 en was aanzienlijk kleiner dan zijn oudere soortgenoten, de Grote Rode Vlek (midden rechts) en de Kleine Rode Vlek of ‘Ovaal BA’. Uit de nauwkeurige bestudering van dit soort opnamen in zichtbaar licht en andere opnamen in nabij-infrarood blijkt dat deze stormen hoog boven het wolkendek van Jupiter uitrijzen.

Advertentie - Lees hieronder verder

John Spencer Lowell Observatory and NASA

Ter gelegenheid van de negende verjaardag van zijn lancering in 1999 nam de ruimtetelescoop Hubble deze spectaculaire foto, waarop is te zien hoe de schaduw van Io, een van de manen van Jupiter, over de turbulente atmosfeer van de gasreus glijdt. Io is ongeveer zo groot als onze maan en het meest vulkanische hemellichaam van het zonnestelsel. De maan draait op een hoogte van een half miljoen kilometer in een omloopbaan rond Jupiter.

J.P. Harrington and K.J. Borkowski University of Maryland, NASA

Dit portret uit 1995 van de Kattenoognevel in het sterrenbeeld Draco de Draak wordt beschouwd als een van de meest indrukwekkende opnames die door de ruimtetelescoop Hubble zijn gemaakt. Het object, officieel NGC 6543 genoemd, is een klassieke planetaire nevel die gloeit door de emissie van hoogenergetische straling van de ster in het centrum van de gaswolk. De opname in valse kleuren toont complexe, belvormige gaswolken en verwrongen slierten binnen het uitdijende omhulsel van gas dat door een stervende ster is uitgestoten. De nevel heeft een doorsnede van 0,2 lichtjaar en bevindt zich op een afstand van drieduizend lichtjaar van de aarde.

Advertentie - Lees hieronder verder

NASA, Esa, The Hubble Heritage Team stsci, Aura

Arp 273, twee sterrenstelsels die elkaar door hun zwaartekracht verstoren, doen eerder denken aan een sierlijke bloem op een stengel. Het stelsel bevindt zich op een afstand van driehonderd miljoen lichtjaar van de aarde in het sterrenbeeld Andromeda. Ondanks zijn serene verschijning wordt het grotere spiraalvormige sterrenstelsel aan de bovenzijde van deze Hubble-opname uit 2011 uit elkaar getrokken door de zwaartekracht van zijn kleinere metgezel. Beide sterrenstelsels zijn onderling verbonden door een langgerekte brug van sterren met een lengte van duizenden lichtjaren.

NASA, Esa, M. Livio and the Hubble 20th Anniversary Team STScI

Dit fantastische object doet denken aan een grillige en door mistflarden omgeven rotspiek, die niet zou misstaan in een landschap uit Tolkiens In de ban van de ring. In werkelijkheid toont deze opname van de NASA-ruimtetelescoop Hubble een nóg spectaculairder, chaotische wereld. Aan de bovenzijde van deze zuil van gas en stof met een lengte van drie lichtjaar wordt materie weggeblazen door de felle straling van naburige sterren. De stofzuil wordt ook van binnenuit uitgehold, door jonge sterren die straalstromen (jets) van gas uitstoten. Te zien is hoe de jets uit de oprijzende pieken wegschieten. Deze turbulente kosmische omgeving ligt binnen een actieve stellaire ‘kraamkamer’ die de Carinanevel wordt genoemd en zich op 7500 lichtjaar van de aarde in het zuidelijke sterrenbeeld Carina bevindt. De opname werd gemaakt ter gelegenheid van de twintigste verjaardag van de lancering en ingebruikname van de Hubble.

Advertentie - Lees hieronder verder

NASA, Esa, Heic, The Hubble Heritage Team stsci, Aura

In 2004 richtte de Hubble zijn telescoop opnieuw op de reusachtige belvormige gaswolk van de Kattenoognevel. Daarbij werden minstens elf tot dan toe onbekende concentrische ringen en knopen van gloeiend gas vastgelegd, die door een stervende zonachtige ster zijn uitgestoten. Uit de nieuwe opname in hoge resolutie bleek dat de omhulsels van stellaire materie met tussenpozen van 1500 jaar waren afgeworpen, waardoor een kosmische structuur ontstond die doet denken aan de schillen van een ui.

NASA, ESA and H.E. Bond STScI

Deze rode ster en zijn omhulsel van stofwolken bevinden zich op een afstand van 20.000 lichtjaar van de aarde aan de rand van de Melkweg en werden in 2001 en opnieuw in 2005 (hier getoond) door de Hubble in het vizier genomen. De opnamen onthulden spectaculaire verschillen in de verlichting van de omringende gaswolken. V838 Monocerotis is een rode superreus die in de loop der tijd meerdere raadselachtige uitbarstingen van licht heeft ondergaan. De uitdijende lichtstraling doet opeenvolgende wolken van gas en stof rond de ster gloeien, een fenomeen dat ‘lichtecho’ wordt genoemd. Het verschijnsel werd voor het eerst door de Hubble vastgelegd en kan getuigen van een tot dan toe onbekende en instabiele fase in de ontwikkeling van oudere sterren die vele malen zwaarder zijn dan onze zon.

Advertentie - Lees hieronder verder

NASA, Esa, E. Karkoschka University of Arizona

In deze Hubble-opname uit 2007 lijkt de grootste maan van Jupiter, Ganymedes, verstoppertje te spelen kort voordat hij achter de reuzenplaneet zal schuiven. Opnamen als deze geven astronomen meer inzicht in de bovenste atmosfeer van Jupiter. Het zonlicht dat van het oppervlak van de verdwijnende maan weerkaatst, schijnt door het bovenste wolkendek en de ijle atmosferische nevel van de gasreus voordat het de instrumenten aan boord van de Hubble bereikt en bevat daardoor een vingerafdruk van gassen in de atmosfeer van Jupiter.

NASA, H. Ford JHU, G. Illingworth USCS, LO, M. Clampin STScI, G. Hartig STScI, the ACS Science Team

In deze beroemde Hubble-foto uit 2002 lijkt een monster uit een rode zee te verrijzen, maar het gaat om de Conusnevel, een uitgestrekte regio met veel stervorming die zich op een afstand van 2500 lichtjaar van de aarde bevindt. Hoewel de doorsnede van de hele nevel zeven lichtjaar bedraagt, richt deze opname zich op de tweeënhalf lichtjaar lange, kegelvormige zuil van gas die de nevel domineert. Intense ultraviolette straling van pasgeboren sterren veroorzaakt de spookachtige rode gloed die de Conus omringt.

Advertentie - Lees hieronder verder

In 2000 legde de Hubble deze zeldzame samenkomst van twee sterrenstelsels vast De rele afstand tussen de twee spiraalvormige sterrenstelsels die tezamen als NGC 3314 worden aangeduid bedraagt 130 miljoen lichtjaar maar aan de nachthemel lijken ze vlak achter elkaar te liggen wat astronomen de kans biedt donkere banen van stof binnen het voorste stelsel te bestuderen die fraai afsteken tegen het licht van het verre sterrenstelsel op de achtergrond

NASA and The Hubble Heritage Team STScI, Aura

In 2000 legde de Hubble deze zeldzame ‘samenkomst’ van twee sterrenstelsels vast. De reële afstand tussen de twee spiraalvormige sterrenstelsels, die tezamen als NGC 3314 worden aangeduid, bedraagt 130 miljoen lichtjaar, maar aan de nachthemel lijken ze vlak achter elkaar te liggen, wat astronomen de kans biedt donkere banen van stof binnen het voorste stelsel te bestuderen, die fraai afsteken tegen het licht van het verre sterrenstelsel op de achtergrond.

NASA

Deze opname van de Eskimonevel, die doet denken aan een hoofd in een parka met bontkraag, is een van de beroemdste foto’s die de Hubble heeft gemaakt. De kleurrijke gaswolk bevindt zich op een afstand van vijfduizend lichtjaar van de aarde en bestaat uit de resten van een zonachtige ster die 10.000 jaar geleden explodeerde. De buitenregio’s van deze planetaire nevel vertonen een stralenpatroon van oranjekleurige gasslierten, die zich over een afstand van ruim één lichtjaar uitstrekken. Astronomen weten nog niet precies hoe ze zijn ontstaan.

Meer van National Geographic