Wild Sri Lanka

Voor olifanten en luipaarden ga je niet naar Afrika, maar naar dit magische eiland in Zuid-Azië.vrijdag 9 maart 2018

Door Martin van Lokven
Foto's Van Martin van Lokven
Nationaal park Yala kent de hoogste dichtheid luipaarden ter wereld. In heel Sri Lanka leven er
700 tot 1000 exemplaren.
Nationaal park Yala kent de hoogste dichtheid luipaarden ter wereld. In heel Sri Lanka leven er 700 tot 1000 exemplaren.
fotograaf Martin van Lokven

Ik ben op safari in Wilpattu, het oudste nationale park van Sri Lanka, in het noordwesten. Al bij aankomst zie ik een prachtig dier, een Russels adder, een zeer giftige en agressieve slang. Maar het is mij vooral te doen om de luipaarden, lippenberen en ander wild. Luipaarden staan boven aan mijn wensenlijst, in Sri Lanka komen ze in grote aantallen voor.

Bij afwezigheid van tijgers en leeuwen is de luipaard hier de toppredator. Ze zijn hier overdag actiever en ook veel beter waar te nemen dan in Afrika. We richten ons in het park op de kleine waterplassen, de door de mens gemaakte reservoirs en de willus, natuurlijke meertjes. Wilpattu betekent dan ook ‘land van de meren’.

Op safari in Sri Lanka zie je niet alleen grote zoogdieren als olifanten en luipaarden, maar ook kleinere soorten. Van linksboven met de klok mee: De malabarneushoornvogel heeft te lijden onder houtkap en stroperij; gekko’s zie je overal, zelfs op een lamp naast je bed; het ceylonhoen is Sri Lanka’s nationale vogel; een ceylonkroonaap lest zijn dorst.
Op safari in Sri Lanka zie je niet alleen grote zoogdieren als olifanten en luipaarden, maar ook kleinere soorten. Van linksboven met de klok mee: De malabarneushoornvogel heeft te lijden onder houtkap en stroperij; gekko’s zie je overal, zelfs op een lamp naast je bed; het ceylonhoen is Sri Lanka’s nationale vogel; een ceylonkroonaap lest zijn dorst.
fotograaf Martin van Lokven

Maar wat zien we overal in de jungle lopen? Wilde kippen! Kippen – junglefowl – lopen hier vrij door de jungle. Ook deze dieren wilde ik graag zien. Het endemische ceylonhoen– wali kukula in Singalees – is namelijk de nationale vogel van Sri Lanka. Best gek om kippen en ook pauwen hier in het wild te zien, vogels die wij associëren met parken, kinderboerderijen en maaltijden.

Even later horen we langoeren – sierlijke grijze apen – alarm slaan. We zijn meteen alert zijn we direct alert. ‘Leopard!’ In dedichte begroeiing beweegt wat. En ja hoor, mijn eerste Sri Lankaans luipaard, op de eerste safari! Niet meer dan een glimp, maar veelbelovend voor de komende dagen.

De volgende ochtend is het echt raak. Een vrouwtje zit met haar bijna volwassen dochter in het struikgewas bij een waterreservoir. Het jongere exemplaar blijkt niet schuw en lest na een korte aarzeling haar dorst op nog geen dertig meter van onze jeep. Er volgen nog vier luipaarden in Wilpattu, en ook een lippenbeer laat zich van dichtbij zien. Een paradijs voor wie houdt van wildlife!

Tijdens het laatste diner in Wilpattu regent het, de eerste druppels sinds maanden. ‘Would you like to taste some woodapple juice?’ Natuurlijk willen wij houtappel proeven! Olifanten zijn gek op deze bosvruchten en verspreiden de zaden. Fred en ik toasten met een glas houtappelsap op de luipaarden van Wilpattu en de luipaarden die we hopelijk nog gaan zien in Yala, een ander nationaal park.

Sri Lanka is rijk aan wilde dieren, maar kent ook schitterende stranden, zoals hier bij
havenstad Galle.
Sri Lanka is rijk aan wilde dieren, maar kent ook schitterende stranden, zoals hier bij havenstad Galle.
fotograaf Martin van Lokven

Na wilpattu gaan we naar nationaal park Minneriya, min of meer in het midden van Sri Lanka. Daar vindt elk jaar – van juni tot november – de wereldberoemde gathering van olifanten plaats: in het bijna 90 km2 grote natuurgebied komen dan grote aantallen olifanten samen rond het Minneriyameer, ontstaan na afdamming van de gelijknamige rivier.

De grootste aantallen (250-300) worden bereikt in augustus en september – nergens ter wereld zul je meer Aziatische olifanten bij elkaar zien. Minneriya heeft door het uitblijven van regen echter nauwelijks sappig gras te bieden, de olifanten zijn daarom uitgeweken naar het nabijgelegen nationale park Kaudulla.

Rondom het Kaudullameer – eveneens ontstaan na afdamming – spotten we de kuddes. In prachtig licht lopen rondom het meer groepjes olifanten verspreid te grazen, tegen een decor van een verdronken bos. Zo’n 250 exemplaren, veel moeders met kalfjes. Het gras in Kaudulla blijkt inderdaad groener...

Wilde olifanten kun je van dichtbij en in aanzienlijke aantallen zien, zoals hier tijdens de jaarlijkse gathering in de nationale parken Minneriya en Kaudulla.
Wilde olifanten kun je van dichtbij en in aanzienlijke aantallen zien, zoals hier tijdens de jaarlijkse gathering in de nationale parken Minneriya en Kaudulla.
fotograaf Martin van Lokven

De laatste halte tijdens deze reis is Yala, een nationaal park in het zuidoosten van Sri Linka, bekend om de hoogste dichtheid luipaarden ter wereld. Weliswaar is in september de zone met de hoogste trefkans gesloten, maar Yala maakt zijn naam helemaal waar. De open zone 5 bestaat uit dicht bos met grote oude bomen, een fraai stroompje en een groot kunstmatig meer met ook hier weer een verdronken bos.

We hebben al meerdere luipaarden gezien als bij de derde safari de jeep plotseling versnelt. Wasantha – onze chauffeur in Yala – rijdt richting een andere jeep, 200 meter verderop, die net tot stilstand komt bij een kleine zandhoop naast de weg. Ik heb mijn camera paraat als we seconden later naast de andere jeep stoppen. Daar zit op nog geen vijf meter van mij vandaan een luipaard!

Vanaf de zandhoop neemt het vrouwtje zittend en ogenschijnlijk ontspannen de twee jeeps op. ‘Het zusje van het mannetje dat we gisteren zagen,’ zegt Wasantha. Ik zit te genieten!

Lees het hele avontuur van Martin van Lokven in Sri Lanka in de nieuwe editie van National Geographic Traveler!

Lees meer