De mens is al honderden jaren verzot op het verzamelen van dieren. In de zestiende eeuw legden rijke verzamelaars hun eigen rariteitenkabinet aan, met zeldzame en exotische exemplaren als blikvanger. Het was het begin van wat later natuurhistorische musea zouden worden. Tegenwoordig zijn deze musea toegankelijk voor het grote publiek. Maar dan moet je er nog wel fysiek heen. En zelfs dan is niet ieder exemplaar te bezichtigen. Daar hebben onderzoekers nu iets op gevonden: project openVertebrate (oVert).

Project openVertebrate

Zes jaar lang werkten achttien verschillende musea aan oVert. Onderzoekers legden meer dan dertienduizend gewervelde organismen onder een CT-scanner en maakten er 3D-reconstructies van. De röntgenstralen van de CT-scanner maken het mogelijk het volledige skelet in kaart te brengen. Het grootste deel van de collectie bestaat dan ook uit gedetailleerde skeletten.

Sommige exemplaren werden behandeld met een tijdelijke contraststof. Die maakt het mogelijk om ook de huid, spieren en andere organen in beeld te brengen. Dat levert ontzettend kleurrijke plaatjes op, zoals je kunt zien in de video onderaan.

Door deze gedetailleerde plaatjes is het niet langer nodig om de dieren open te snijden en monsters te nemen. Wetenschappers kunnen nu heel eenvoudig onderzoek verrichten zonder schade toe te brengen. Geïnteresseerden kunnen eindeloos door de plaatjes scrollen.

Bijzondere vondsten

De CT-scans leverden een aantal bijzondere ontdekkingen op. Zo zagen ze dat een groepje zadelpadden zó klein was geworden, dat het evenwichtsorgaan in hun oren niet langer voor de nodige balans kon zorgen. Iedere sprong eindigde daardoor in een soort crashlanding. Ook onze kennis van de dino Spinosaurus moet worden herzien. Dit dier was groter dan Tyrannosaurus en zou in het water hebben geleefd. Maar uit de scans bleek dat hij een heel slechte zwemmer geweest was, en dus leefde hij waarschijnlijk toch op het land.

Bekijk de scans zelf

Van alle geslachten (genera) amfibieën, reptielen, vissen en zoogdieren is minstens de helft in het project opgenomen. Dat betekent dus niet dat de helft van alle soorten is gescand. Binnen een genus bestaan er verschillende soorten. De soorten binnen hetzelfde geslacht zijn nauwer aan elkaar verwant dan soorten in andere geslachten. In de zogeheten fylogenetische stamboom zie je hoe alle organismen met elkaar zijn verbonden.

Benieuwd geworden naar de afbeeldingen? De onderzoekers maakten een selectie van de mooiste plaatjes en geven je toegang tot de volledige database. Let op: het laden kan even duren. Het zijn nogal veel afbeeldingen. Heb je minder geduld? Bekijk dan de kleurrijke video hieronder.