Het verhaal gaat dat Charlie Chaplin ooit meedeed aan een lookalike-wedstrijd van zichzelf... en verloor. Of dat echt gebeurde is onzeker, maar wedstrijden waarin mensen hun beroemde dubbelganger proberen te vinden, waren lange tijd razend populair. De trend beleeft nu een opvallende comeback. Zo meldden zich vorig jaar duizenden kandidaten toen werd gezocht naar de ultieme Timothée Chalamet-lookalike, en kun je je komende week aanmelden als de dubbelganger van zanger Bad Bunny.
Hoe kan het dat zo veel mensen lijken op dezelfde popster? Onderzoek laat zien dat mensen die sterk op elkaar lijken vaak meer genetische overeenkomsten delen dan gemiddeld, zelfs wanneer ze geen familie zijn. In een wereld met miljarden mensen is het daarom helemaal niet zo onwaarschijnlijk dat ook jij ergens een dubbelganger hebt rondlopen.
Het geheim van ‘niet-verwante tweelingen’
Moleculair geneticus Manel Esteller besloot het fenomeen wetenschappelijk te onderzoeken. Hij baseerde zich op het werk van de Frans-Canadese fotograaf François Brunelle, die voor zijn project I’m not a look-alike! verschillende paren fotografeerde van vreemden die sprekend op elkaar lijken.
Wil je niets missen van onze verhalen? Volg National Geographic op Google Discover en zie onze verhalen vaker terug in je Google-feed!
Esteller vroeg Brunelle of hij de modellen kon benaderen voor een genetische studie. Zijn doel? Genetisch materiaal verzamelen van de ‘niet-verwante tweelingen’. Dat lukte: deelnemers uit de hele wereld stuurden wangslijm op voor het onderzoek. De resultaten van de DNA-studie werden in 2022 gepubliceerd in vakblad Cell Reports.
Wat maakt je gezicht uniek?
Uit het onderzoek bleek dat veel dubbelgangers genetische overeenkomsten delen in genen die de vorm van het gezicht beïnvloeden. Denk aan genen die bepalen hoe je kaaklijn, neus of jukbeenderen zich ontwikkelen.
Andere biologische systemen bleken juist sterk te verschillen. Zo bleken het epigenoom – het regelmechanisme dat bepaalt welke genen actief zijn – en het microbioom van dubbelgangers juist sterk uiteen te lopen.
Leestip: Herken jij AI-foto’s? Ons brein heeft het opvallend vaak bij het verkeerde eind
Volgens Esteller is de verklaring simpel: ‘Met een wereldbevolking van miljarden mensen is het onvermijdelijk dat sommige genetische combinaties zich herhalen.’ De overeenkomsten beperken zich overigens niet alleen tot mensen. Uit onderzoek blijkt dat ook honden en hun baasje sterk op elkaar kunnen lijken.
Lijken dubbelgangers ook op elkaar qua persoonlijkheid?
De foto’s van Brunelle trokken ook de aandacht van Nancy Segal, psycholoog en oprichter van het Twin Study Center in Californië. Zij stelde een andere vraag: delen mensen die op elkaar lijken misschien ook dezelfde persoonlijkheidskenmerken?
‘Sommige wetenschappers stellen dat overeenkomsten in persoonlijkheid bij tweelingen niet alleen worden veroorzaakt door gedeeld DNA, maar ook doordat ze vanwege uiterlijke gelijkenissen gelijk worden behandeld,’ legt Segal uit. ‘Als dat klopt, zou die theorie ook voor lookalikes kunnen gelden.’
Segal nam persoonlijkheidstests af bij de dubbelgangers. Ze vergeleek de scores met die van tweelingen, waaronder ook geadopteerde tweelingen die gescheiden van elkaar waren opgegroeid. De resultaten waren helder: lookalikes hebben geen grotere kans op persoonlijkheidskenmerken te delen dan niet-lookalikes. De parallellen bleven dus beperkt tot uiterlijke kenmerken.
Meer dan alleen uiterlijke gelijkenissen
Toch vonden onderzoekers nog een verrassend detail. Sommige gewoontes bleken opvallend vaak bij beide dubbelgangers voor te komen. Wanneer een deelnemer bijvoorbeeld rookte, deed zijn of haar lookalike dat relatief vaak ook.
Dat zou kunnen wijzen op gedeelde genetische aanleg voor bepaalde gedragingen, zoals verslavingsgevoeligheid. Andere eigenschappen – denk aan charisma, talent of interesses – bleken juist sterk individueel bepaald.
Hoe groot is de kans dat jij een dubbelganger hebt?
Met miljarden mensen op aarde is de kans verrassend groot dat ergens iemand rondloopt met een gezicht dat sterk op dat van jou lijkt. Wie nieuwsgierig is naar zijn eigen dubbelganger kan online platforms gebruiken, zoals Twin Strangers, waar mensen wereldwijd foto’s vergelijken.
Leestip: Deze bekende Europese steden hebben een dubbelganger in China
Soms ontstaan daar onverwachte vriendschappen uit. Esteller vertelt dat twee geportretteerden uit Brunelles fotoserie elkaar uiteindelijk zelfs zo goed leerden kennen dat ze met elkaar trouwden.
En hoewel niet elke Bad Bunny-lookalike de wedstrijd zal winnen, levert het zoeken naar een dubbelganger soms iets op dat nog waardevoller is: een onverwachte menselijke connectie.
Meer ontdekken? Krijg onbeperkt toegang tot National Geographic Premium en steun onze missie. Word vandaag nog lid!
