Deze oude stad van de sultans is een wonder van de eenentwintigste eeuw

Granada in Spanje herbergt schatten uit het verleden. Maar door trendy hotspots en een nieuw ecopark is de stad ook toekomstgericht.

Door Stephen Phelan
Foto's Van Ben Reynolds
Gepubliceerd 6 jan. 2022 16:26 CET
Mirador de San Nicolás in de wijk Albaicín is een populaire plek om de zonsondergang te ...

Mirador de San Nicolás in de wijk Albaicín is een populaire plek om de zonsondergang te zien in de oude Spaanse stad Granada.

Foto van Ben Roberts

Een terugkeer naar het Alhambra is als het herlezen van een boek. De citadel die door de Nasridsultans op een heuveltop boven Granada in de autonome Spaanse regio Andalusië is gebouwd, is niet alleen een meesterwerk van middeleeuwse techniek, maar ook van literatuur. Poëzie en filosofie zijn hier in een droomachtige architectuur uitgedrukt. Verzen, zegeningen en overpeinzingen zijn in de gevels geëtst, zodat het bouwwerk lijkt te spreken.

‘De eeuwigdurende gelukzaligheid, de voortdurende extase...’ loopt als een lange sliert rond de spiegelende vijver van het Palacio de Comares. ‘Wees spaarzaam met woorden en je zult in vrede gaan’ luidt een advies op de binnenmuur boven de troon van de sultan. Het koepeldak daarboven is samengesteld uit meer dan achtduizend stukken hout en ingelegd met een sterrenconstellatie. Het vertegenwoordigt de zeven hemelen uit de islamitische kosmologie.

Ingewikkelde details sieren de muren van het Alhambra dat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO staat. Het paleis is in de dertiende en veertiende eeuw gebouwd door de Nasridsultans.

Foto van Ben Roberts

De bogen van het Palacio del Partal van het Alhambra verheffen zich boven een serene, schilderachtige vijver, een populaire plek onder bezoekers.

Foto van Ben Roberts

De lokale bevolking en bezoekers zitten op een muur in Mirador San Nicolás terwijl de zon ondergaat boven het Alhambra.

 

Foto van Ben Roberts

Het Alhambra, een groots middeleeuws paleis dat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO staat, zet de toon in deze historische stad boordevol tradities. De stad is een van Nat Geo’s Best of the World-bestemmingen. Hier sta je met één voet in het verleden en tik je met de andere een modern ritme. Granada staat bekend om de flamencozang en -dans. Daarnaast is de stad ook een Europees centrum van trapmuziek, het meest succesvolle subgenre van hiphop. Deze universiteitsstad kent een permanente aanvoer van studenten. En in de levendige straten vind je ultratraditionele tapasbars en hedendaagse fusionrestaurants naast elkaar.

De geschiedenis komt tot leven

Granada werd in de elfde eeuw gesticht en was een bloeiend Moors bolwerk tot het in 1492 onder de katholieke heerschappij van Ferdinand II en Isabella I kwam. In de daaropvolgende jaren moesten moslims en joden gedwongen in het Albaicín wonen, een wijk ten noorden van het Alhambra.

Het doolhof van witgekalkte huizen in de middeleeuwse moslimwijk loopt met smalle, zigzaggende steegjes tegen de heuvelhelling naar beneden en heeft de tand des tijds doorstaan. De cafés en tapasbars die boven de bochten en trappen hangen en een adembenemend uitzicht op het Alhambra bieden, hebben wel iets weg van de rand van de wereld.

In atavistische gebouwen zoals El Bañuelo, de bunkerachtige overblijfselen van een hammam, is het verstrijken van de eeuwen nog steeds voelbaar. Veel soortgelijke kuuroorden zijn door latere katholieke monarchen vernietigd, omdat ze deze gelijkstelden aan de zonde. Gelukkig heeft dit badhuis het overleefd en is het nu een klein museum.

De koning en koningin die Spanje heroverden en Christoffel Columbus naar de Nieuwe Wereld stuurden, liggen samen begraven in de Koninklijke Kapel van de Catedral de Santa María de la Encarnación. De kathedraal is een van de vele katholieke heiligdommen die tijdens het bewind van het paar verrezen. Rond hun gebeeldhouwde graftombes heerst de sombere stemming van gotische romantiek.

Lees ook: Archeologen ontdekken ‘Verloren gouden stad van Luxor’ in Egypte

Wandelend door de historische kern komen bezoekers andere beroemde figuren tegen, zoals Federico García Lorca. De dichter is geboren in Granada en werd er ook geëxecuteerd. Een van de eerste schoten die in de Spaanse Burgeroorlog vielen, trof de nog steeds betreurde favoriete zoon van de stad. Tijdens rondleidingen door het zomerhuis van zijn familie, Huerta de San Vicenteworden bezoekers meegenomen door zijn leven en werk. De voormalige boomgaard is nu een park waar je heerlijk enkele van zijn regels kunt lezen.

(In deze afgelegen Belgische stad is de Big Bang-theorie geboren.)

Tapas en meer

De Spaanse eetcultuur van kleine hapjes is in deze streek ontstaan. De herbergen in Granada zijn vaak absurd gul in het serveren van gratis tapas bij alcoholische drankjes. Het kleinste glas bier wordt soms vergezeld van een broodje varkenshaas zo groot als je gezicht. Als je een paar bars rond Realejo of Plaza Nueva bezoekt, zul je net zo vol zitten en verbijsterd zijn als wanneer je meerdere keren naar een buffet bent geweest.

Tussen de vele tapasbars, verscholen achter de toonbank van een slagerij, valt La Trastienda nauwelijks op. In 1836 begon de eigenaar de hongerige klanten in de rij te voorzien van vleeswaren. Vandaag de dag bestaan de gerechten nog steeds uit eersteklas vleeswaren en gerookte kazen.

Bewoners dineren bij Bodega Castañeda, een van de oudste drinkgelegenheden van Granada.

Foto van Ben Roberts

Bodega Castañeda serveert naast sherry ook vermout bij de tapas.

Foto van Ben Roberts

Vazen en kommen vullen de planken van een opslagruimte van Ceramica Fajalauza. Dit familiebedrijf produceert al meer dan vijfhonderd jaar aardewerk in Granada.

Foto van Ben Roberts

Irene Urbistondo Molina staat voor Esparteria San Jose, de mandenwinkel die haar familie al 113 jaar in Granada runt.

Foto van Ben Roberts

Een beetje buiten de culinaire zone van ham, lamsvlees en mesheften van de oude stad, vind je Restaurante Cala. Hier ga je heen als je tapas moe bent en wat variatie wilt. In een lichte, moderne eetzaal maakt de van origine Franse chef-kok Samuel Hernández een overwegend mediterraan menu kosmopolitischer door het gebruik van tijgermelk, aguachile verde en hoisinsaus.

Verspreid in Albaicín staan carmen (huizen in traditionele stijl), met wijngaarden en boomgaarden die over de hoge witte muren groeien. Het hoogst gelegen is Las Tomasas, dat een triomfantelijk uitzicht biedt op het Alhambra. Hier is het eten gebaseerd op regionale en nationale basisgerechten, van babyinktvis tot stierenstaart.

In deze Spaanse stad gaan tapas niet alleen hand in hand met sherry, maar ook met cocktails. In Bodegas Castañeda, een overblijfsel uit de tijd van de Burgeroorlog, staat het vol met flessen en vaten vol lokale wijnen en sherry’s. De specialiteit van het huis is echter calicasas, een huisgemaakt drankje van vermout, gin, rum, soda en specerijen.

Tragofino-SanMatías 30 is een relatief jong en cool alternatief voor de antieke taveernes van Granada. Het valt ook op door zijn superieure versie van de granaatappelcocktails die overal in de stad worden geserveerd. De cocktail wordt hier gemaakt met vers vruchtvlees en Pama-likeur en in een jampot geserveerd.

(Een nieuwe generatie pastismakers blaast het nationale aperitief van Frankrijk nieuw leven in.)

Meer dan flamenco

 

Flamenco ontstond ongeveer duizend jaar geleden in Andalusië. De stroming heeft zich ontwikkeld tot een semi-geïmproviseerde kunstvorm van percussief voetenwerk, klagende zang en flarden van akoestische gitaren. Over de vraag wat de meest ‘authentieke’ locatie in Granada is, wordt door plaatselijke liefhebbers nog steeds heftig gediscussieerd.

Populaire bars in grotten zoals Cueva de la Rocío in de wijk Sacromonte kunnen het explosieve tempo van de stijl versterken. Maar geluiden en kleuren vibreren ook in luchtigere omgevingen zoals de Jardines de Zoraya, een flamencopodium en tuinrestaurant in één. Deze tablao biedt een dinnershow van wereldklasse.

Tegenwoordig wordt de muziekscene van Granada gevoed door studenten en immigranten uit heel Europa, Noord-Afrika en Latijns-Amerika. Als gevolg daarvan hoor je veel verschillende genres als je gewoon rondloopt. Cellisten van het Real Conservatorio Superior de Música ‘Victoria Eugenia’ de Granada oefenen op een plein en Balkanese accordeonballades lopen over in Franse rap battles tijdens jamsessies in de tuin Huerto de Carlos.

Lees ook: De Spaanse woestijn in

De genrevervagende clubcultuur van de stad versmelt verder in Boogaclub, een kleine en geliefde dansgelegenheid. In Booga worden regelmatig jazz-, reggae- en flamencosessies gehouden. De club speelde ook een sleutelrol bij het doorbreken van splintergroepen van de hiphop, die trapmuziek later tot het heldere, levendige auto-tunegeluid van de Spaanse underground maakten.

Een natuurlijk wonderland

Buiten het stadscentrum vind je andere wonderen die rijp zijn voor verkenning. Het voorstedelijke dorp Monachil biedt via een uitdagend pad door de vallei Los Cahorros toegang tot de Sierra Nevada. Onder je voeten slingeren lange, hoge hangbruggen. Dreigende ravijnwanden hellen zo ver over de rivier dat je alleen kunt passeren door je vast te grijpen aan metalen handgrepen die in de rotsen zijn gehamerd.

Wandelaars lopen over een rotsachtig pad bij de ingang van de dramatische Los Cahorros-kloof bij Monachil. Dit bergachtige recreatiegebied ligt op twintig minuten rijden van het centrum van Granada.

Foto van Ben Roberts

Op een half uurtje rijden buiten de stadsgrenzen bevinden reizigers zich in een prehistorisch landschap van fossielrijke kleiheuvels. Dit is het ‘andere Alhambra’ volgens de promotors van het glooiende geopark rond Granada, dat onlangs door UNESCO tot erfgoed is uitgeroepen.

Vroege Moorse kolonisten groeven onderaardse woningen in dat gebied. Deze werden later bewoond door mensen die het zich niet konden veroorloven om een huis te bouwen of te kopen. De woningen kregen onlangs een nieuwe bestemming door exploitanten zoals Cuevas Almagruz. Dit grottennetwerk in familiebezit herbergt een ondergronds museum en enkele rustiek-chique accommodaties die in de zachte, rode rots zijn uitgehouwen.

In deze kamers wanen bezoekers zich voor een nacht een personage uit een volksverhaal. Ze slapen en dromen in de buik van een berg en lopen na het opstaan de opening van een grot uit, om vervolgens door de geschiedenis van deze unieke streek van Zuid-Spanje te dwalen.

Ga op reis met Nat Geo: Ontdek Moors Spanje, van de culturen van Córdoba en het Alhambra in Granada tot de wonderen van Sevilla, op deze achtdaagse reis met National Geographic Expeditions.

Een versie van dit verhaal verscheen voor het eerst in het maartnummer 2021 van National Geographic Traveller (UK).

Dit artikel werd oorspronkelijk gepubliceerd in het Engels op nationalgeographic.com

Lees meer

Dit vindt u misschien ook interessant

Reizen
Videogames zijn een venster op de wereld voor reizigers met beperkingen
Fotografie
Dit zijn enkele van de meest heilige plekken van Europa
Reizen
Worden bedevaarten na de pandemie de nieuwe reistrend?
Reizen
25 topbestemmingen voor 2021
Reizen
Vliegen er binnenkort raketten boven deze historische plekken?

Ontdek Nat Geo

  • Dieren
  • Milieu
  • Geschiedenis en Cultuur
  • Wetenschap
  • Reizen
  • Fotografie
  • Ruimte
  • Video

Over ons

Abonnement

  • Abonneren
  • Schrijf je in
  • Shop
  • Disney+

Volg ons

Copyright © 1996-2015 National Geographic Society. Copyright © 2015-2021 National Geographic Partners, LLC. Alle rechten voorbehouden.