Vandaag gaat in Cortina d’Ampezzo de 25ste editie van de Olympische Winterspelen van start. Hoewel de officiële openingsceremonie pas vrijdagavond plaatsvindt, beginnen de eerste atleten vandaag al aan hun wedstrijden. Waarom bestaan er aparte Winterspelen? En hoe ontstond dit wereldwijde wintersportevenement?
De Olympische Spelen in de Oudheid
De wortels van de Olympische Spelen liggen in de Klassieke Oudheid. Al bijna drieduizend jaar geleden organiseerden de oude Grieken de zogeheten Panhelleense Spelen: sportwedstrijden ter ere van de goden. De bekendste daarvan waren de Olympische Spelen, die eens in de vier jaar werden gehouden in Olympia, gewijd aan oppergod Zeus.
Wil je niets missen van onze verhalen? Volg National Geographic op Google Discover en zie onze verhalen vaker terug in je Google-feed!
Aanvankelijk bestond het programma uit slechts één onderdeel: hardlopen. Later kwamen daar sporten bij als worstelen, boksen, paardenrennen, pankration (een combinatie van worstelen en boksen) en een meerkamp. Atleten reisden vanuit heel Griekenland naar Olympia en namen – geheel volgens de gebruiken van die tijd – naakt deel aan de wedstrijden.
De Olympische vrede
Omdat de spelen een religieus ritueel waren, gold er tijdens de Olympische Spelen een heilige wapenstilstand, de zogenoemde ekecheiria. Die moest ervoor zorgen dat atleten veilig konden reizen, zelfs als hun stadstaten onderling in oorlog waren.
Tot op de dag van vandaag probeert het Internationaal Olympisch Comité (IOC) die idealen in ere te houden, al blijkt in de praktijk hoe lastig het is om sport en politiek volledig gescheiden te houden.
Van verbod tot wedergeboorte
In 393 n.Chr. kwam er abrupt een einde aan de antieke Olympische Spelen. De Byzantijnse keizer Theodosius I verbood ze, omdat hij ze beschouwde als heidense rituelen. Pas bijna vijftien eeuwen later keerde het idee terug.
Leestip: Hoe Olympiër Jesse Owens de rassentheorie van Hitler onderuit haalde
De Franse onderwijshervormer Pierre de Coubertin zag sport als een middel om internationale verbondenheid te bevorderen. Zijn pleidooi leidde tot de eerste moderne Olympische Spelen in Athene, die in 1896 werden georganiseerd in het Stadion Panathinaiko. Daar namen 241 atleten uit 14 landen aan deel – allemaal mannen.
Wintersport verovert de Olympische Spelen
In de decennia daarna groeide het Olympische programma snel. Nieuwe sporten deden hun intrede, waaronder ook wintersporten. Kunstschaatsen verscheen in 1908 op het programma, ijshockey volgde in 1920.
Deze onderdelen bleken zo populair dat binnen het IOC een praktische vraag ontstond: hoe voeg je wintersporten toe aan een evenement dat in de zomer wordt gehouden?
Het ontstaan van de Olympische Winterspelen
Tijdens het Olympisch Congres in Lausanne (1921) besloot het IOC tot een compromis. In 1924 werd in Chamonix-Mont-Blanc een aparte Internationale Wintersportweek georganiseerd, officieel nog los van de Olympische Spelen.
Het toernooi werd een onverwacht succes. 294 atleten uit zestien landen streden in onder meer schaatsen, bobsleeën, skiën, curling en ijshockey. Nederland was er nog niet bij, maar een Belgisch bobsleeteam wist wel een bronzen medaille te veroveren. Achteraf erkende het IOC dit evenement als de eerste officiële Olympische Winterspelen en besloot het voortaan elke vier jaar te organiseren.
De Winterspelen van 2026 in Italië
Vanaf deze week vormen Milaan en Cortina d’Ampezzo samen het decor voor de Olympische Winterspelen van 2026. Meer dan 3500 atleten uit 93 landen komen in actie en strijden om gouden, zilveren en bronzen medailles in zestien verschillende sporten.
Nederland wordt vertegenwoordigd door 39 atleten, België door 30. Zij nemen het op tegen ’s werelds beste wintersporters, verspreid over meerdere locaties in Noord-Italië. Wie niets wil missen, kan het volledige wedstrijdschema volgen via TeamNL en Team Belgium, waar per dag te zien is welke atleten in actie komen.
Meer ontdekken? Krijg onbeperkt toegang tot National Geographic Premium en steun onze missie. Word vandaag nog lid!
