Hoe het leven is ontstaan, is een van de grootste vragen in de wetenschap. Onderzoek naar de planetoïde Ryugu, op zo’n driehonderd miljoen kilometer van de aarde, brengt nu nieuwe inzichten: monsters bevatten alle bouwstenen voor DNA en RNA. Dat blijkt uit een studie die deze week is gepubliceerd in het vakblad Nature Astronomy. De vondst draagt bij aan het idee dat de ingrediënten voor leven ooit met planetoïden op aarde zijn beland.
Een kosmische puzzel
DNA en RNA vormen de basis van al het leven op aarde. DNA bevat de genetische code, terwijl RNA die code vertaalt naar processen in cellen. Beide bestaan uit zogeheten nucleobasen.
In de monsters van Ryugu zijn nu vijf basen gevonden: adenine, guanine, cytosine, thymine en uracil. Eerder werd alleen uracil aangetroffen, een van de vier bouwstenen van RNA.
‘Dit betekent niet dat er leven was op Ryugu,’ zegt biochemicus Toshiki Koga, hoofdauteur van de studie. ‘Maar het laat wel zien dat planetoïden moleculen kunnen vormen en bewaren die belangrijk zijn voor het ontstaan van leven.’
De vondst past in een bredere trend. Ook in monsters van de planetoïden Bennu, en zelfs in meteorieten die op aarde zijn gevallen, zijn vergelijkbare bouwstenen gevonden. Dat wijst erop dat deze moleculen niet zeldzaam zijn, maar juist veel voorkomen in het zonnestelsel.
Reis van driehonderd miljoen kilometer
De Ryugu-monsters werden verzameld door de Japanse sonde Hayabusa2. Die vertrok in 2014 voor een missie van zes jaar en bracht uiteindelijk slechts enkele grammen materiaal terug naar de aarde.
Leestip: Is er daadwerkelijk buitenaards leven op exoplaneet K2-18b? We vroegen het aan experts
Die kleine hoeveelheid blijkt nu van grote waarde. Ryugu is een koolstofrijke planetoïde, een type dat bekendstaat om zijn complexe chemische samenstelling. Zulke objecten worden gezien als ‘tijdcapsules’ uit de vroege geschiedenis van het zonnestelsel. Voor wetenschappers bieden ze een zeldzame kans om te onderzoeken welke stoffen beschikbaar waren toen de aarde nog jong was, en leven mogelijk net ontstond.
Wil je niets missen van onze verhalen? Volg National Geographic op Google Discover en zie onze verhalen vaker terug in je Google-feed!
Volgens astrobioloog César Menor-Salván, die niet meewerkte aan de studie, betekent dit niet dat leven zelf in de ruimte is ontstaan. ‘Maar we krijgen wel een steeds beter beeld van welke organische moleculen zich onder de juiste omstandigheden kunnen vormen, vrijwel overal in het universum,’ zegt hij.
De oorsprong van leven, opnieuw bekeken
Opvallend is dat de onderzoekers een verband vonden tussen de nucleobasen en ammoniak, een andere belangrijke stof voor vroege chemische processen. De verhouding tussen die stoffen lijkt samen te hangen, al is nog niet duidelijk hoe. Volgens Koga kan dit wijzen op een tot nu toe onbekend chemisch proces in het vroege zonnestelsel.
Leestip: NASA veranderde bewust de baan van een planetoïde, maar de gevolgen blijken nu groter dan gedacht
De resultaten ondersteunen de theorie dat planetoïden miljarden jaren geleden belangrijke ingrediënten naar de aarde brachten. Niet het leven zelf dus, maar wel de chemische basis ervoor.
Volgens onderzoeker Morgan Cable, van de Victoria University of Wellington, is de vondst dan ook uniek. ‘Het laat zien hoe belangrijke moleculen kunnen zijn ontstaan, en hoe ze het ontstaan van leven op aarde mogelijk hebben gemaakt.’
Meer ontdekken? Krijg onbeperkt toegang tot National Geographic Premium en steun onze missie. Word vandaag nog lid!
