New York wordt overspoeld door schildpadden

Achtergelaten huisdieren richten ravages aan in de stadsparken.dinsdag 25 februari 2020

Door het gifgroene, stroperige water lijkt Morningside Pond wel een enorme kom onsmakelijke snert. Bekers van piepschuim en plastic zakken worden door groen schuim tegen de randen van de vijver gedrukt. Dit verwacht je misschien ook wel bij een kunstmatige vijver midden in een park in New York.

Toch is er leven. Tegenover de bankjes bij het meer loopt een stroompje over de stenen. Enkele treurwilgen laten hun takken op de oever hangen. En dan opeens staan bijna honderd schildpadden in een rij opgesteld langs de rand van de vijver. Hun schilden glinsteren in het voorjaarszonnetje.

Het zijn roodwangschildpadden, de meest verkochte schilpadden in Amerika. Ze komen van nature voor in de Mississippi en de Golf van Mexico, maar worden massaal gefokt en in grote partijen aan dierenhandelaren verkocht. Volgens de International Union for Conservation of Nature werden van 1989 tot 1997 meer dan 52 miljoen roodwangschildpadden legaal uit de Verenigde Staten uitgevoerd, waarvan veel naar China. Nog meer worden illegaal verkocht via een netwerk van dierenwinkels, straatverkopers en websites.

De roodwangschildpad dankt zijn naam aan de rode vlek aan beide kanten van de kop. Dit dier wordt door de IUCN beschouwd als een van de meest invasieve soorten wereldwijd. Zodra eigenaren zich realiseren dat de reptielen een groot aquarium en duur filtersysteem nodig hebben en wel vijftig jaar oud kunnen worden, dumpen ze de dieren vaak in de natuur. 

Maar liefst negentig procent van de schildpadden in deze vijver, waarvan de grote meerderheid zich in het troebele water verborgen houdt, was waarschijnlijk ooit een huisdier. Dat zegt Allen Salzberg, uitgever van de HerpDigest Newsletter en sinds lange tijd lid van de non-profitorganisatie New York Turtle and Tortoise Society.

De achtergelaten huisdieren drukken inmiddels zwaar op het stedelijke ecosysteem van New York. Ze verdringen inheemse schildpaddensoorten, veroorzaken schadelijke algenbloei in lokale wateren en stellen mensen mogelijk bloot aan salmonella.

Dit fenomeen beperkt zich echter niet tot New York: De invasieve reptielen komen nu in bijna elke Amerikaanse staat voor, waaronder Hawaï. Hoewel het aantal invasieve schildpadden lastig te tellen is, hebben gebruikers van de app iNaturalist tienduizenden roodwangschildpadden waargenomenin bijna alle Amerikaanse woonwijken en binnensteden in het afgelopen decennium.

Een soort die zich gemakkelijk aanpast

Hoewel ze zuiderlingen zijn, hebben roodwangschildpadden zich goed aangepast aan het leven in de Big Apple. “Het zijn echte optimisten,” zegt Salzberg. “Ze maken er het beste van.”

De soort kan bijvoorbeeld maandenlang zonder eten. Wanneer voedsel schaars is, vertraagt hun stofwisseling. En wanneer er voedsel in overvloed is, zoals in Morningside Park, blijven ze groeien. Veel van de schildpadden in Morningside Pond zijn te zwaar en hebben ongewoon dikke poten en nekken. Dat de reptielen zowat alles eten, maakt het er niet beter op. Zo eten ze vissen, insecten, planten en zelfs onze snacks, zoals chips. Doordat ze een stevig schild hebben en snel zijn in het water, zijn ze goed beschermd tegen roofdieren zoals wasberen en coyotes.

Hun aantallen zijn explosief toegenomen, waardoor inheemse soorten in het gedrang zijn gekomen.

De druppelschildpad, muskusschildpad, landkaartschildpad, Mühlenbergs schildpad, bosbeekschildpad, sierschildpad, oostelijke modderschildpad en diamantrugschildpad leefden allemaal naast elkaar in de wateren van New York en hielden elkaars populaties onder controle. De inheemse populaties zijn echter sterk afgenomen nu de dieren met de roodwangschildpad moeten strijden om voedsel en plekken om te zonnebaden. Dit laatste is cruciaal voor de koudbloedige dieren. De oostelijke sierschildpad bijvoorbeeld, is de meestvoorkomende soort in de staat New York. Mede door de roodwangschildpad is de soort in sommige gebieden echter sterk in aantal teruggelopen.

“Er is een vijver in Central Park genaamd Turtle Pond,” vertelt Salzberg. “Ik ging hier vaak naartoe en zag dan veel sierschildpadden en bijtschildpadden. Nu zijn er alleen roodwangschildpadden. Twee jaar geleden zagen mijn vrouw en ik er één sierschildpad.”

Dat het water van Morningside Pond zo groen is, komt ook door de roodwangschildpadden. De gifgroene algenbloei wordt veroorzaakt door microscopische planten, zogeheten fytoplankton, die leven van de voedingsstoffen in dierlijk afval. De algenbloei verbruikt zuurstof en blokkeert het zonlicht, wat schadelijk is voor ongewervelde dieren en planten.

Illegaal uitzetten

De wetten van New York verbieden het uitzetten van huisdieren. Om deze wetten te kunnen handhaven, zouden park rangers 24 uur per dag elke vierkante meter van het park moeten controleren. Aldus Christopher Joya, docent aan een middelbare school en vrijwilliger bij Urban Utopia Wildlife Rehabilitation, een New Yorks netwerk van bevoegde wildlife rehabilitators die zich inzetten voor natuurherstel.

Joya geeft les in exacte vakken aan JHS 88 Peter Rouget in Brooklyn. Vorig jaar gaf hij elfjarige leerlingen les over diergeneeskunde en herstel van wilde dieren. Op een dag bracht een van zijn leerlingen een doos mee naar school, die hij trots op het bureau van Joya zette. In de doos zat een roodwangschildpad.

De leerling had gezien hoe iemand zijn ongewenste schildpad op het gras in Prospect Park achterliet. Doordat hij van Joya had geleerd dat tamme dieren niet in het wild thuishoren, nam de leerling de schildpad mee.

“Ik voelde me een trotse leraar,” zegt Joya. “Ik kreeg het gevoel dat ik hem echt iets had bijgebracht.”

Joya wist dat hij niet gemakkelijk een nieuw thuis zou vinden voor de schildpad. De markt is zo overspoeld met roodwangschildpadden dat de paar groepen in New York die schildpadden beschermen ze niet meer kunnen opnemen.

Joya besloot de geredde schildpad in het leslokaal te houden. Hij kocht zelf voor honderden dollars een aquarium van bijna tweehonderd liter. Van de klas kreeg het dier de naam Peace.

Clandestiene verkoop

Het houden van een roodwangschildpad is niet zonder gezondheidsrisico’s. Net als de meeste reptielen en amfibieën hebben schildpadden salmonellabacteriën in hun lichaam. Kinderen kunnen gemakkelijk knuffelen met een schildpad, waarbij ze het schild tegen hun wang houden en het dier kusjes geven op zijn kop.

Zo wordt salmonella van schildpad op mens overgedragen. En salmonella kan dodelijk zijn voor kinderen.

Om de verspreiding van salmonella tegen te gaan, nam de Amerikaanse Food and Drug Administration in 1975 de ‘Four-Inch Law’ aan. Hierin werd de verkoop van schildpadden met een schild kleiner dan tien centimeter (vier inch) verboden. Waarom tien centimeter? Volgens Salzberg is deze diameter gebaseerd op de theorie van de FDA dat kinderen een babyschildpad dan niet meer in zijn geheel in hun mond kunnen stoppen.

Door de verordening uit 1975 werden er in dierenwinkels inderdaad minder roodwangschildpadden verkocht. Maar in de clandestiene dierenwinkels in Chinatown in New York floreert de illegale handel in babyschildpadden. Jonge roodwangschildpadden worden vaak door straatverkopers in Brooklyn, Harlem en Queens verkocht. Maar ook op internet. Sinds begin 2020 waren er al zeker twintigwebsites waarop roodwangschildpadden kleiner dan tien centimeter illegaal werden verkocht.

Schildpadden stiekem aan het zonnebaden op de rug van een nijlpaard
21 june 2018 - Dit zijn de stiekeme moerasschildpadden van Kruger National Park in Zuid-Afrika.

“Jonge ouders lopen met hun kind door Chinatown en het kind roept: ‘Mamma! Mamma! Kijk een lief schildpadje!’ En voor je het weet, zit je vijftig tot zestig jaar vast aan een huisdier,” zegt Salzberg.

Geen perfecte oplossing

In Morningside Pond kijkt een groepje kinderen naar de schildpadden. Een meisje pakt er een uit het water en houdt het met gestrekte armen vast. Ze gilt wanneer de schildpad zijn poten heen en weer beweegt alsof hij in de lucht zwemt. Joya loopt op haar af en ze laat de schildpad op de betonnen oever vallen.

“Wist je dat schildpadden elke aanraking van hun schild voelen zoals wij die met onze huid voelen?” vraagt hij de kinderen nadat hij de ongedeerde schildpad weer in het water heeft gezet. “Hun ruggengraat loopt zelfs door hun schild.”

Behalve kinderen leren dat ze niet licht moeten denken over het houden van huisdieren, is er volgens Joya en Salzberg geen perfecte oplossing voor het probleem met de roodwangschildpadden in New York. Er zijn Facebook-groepen waarin mensen hun schildpad ter adoptie kunnen aanbieden. Het aanbod is helaas groter dan de vraag.

De dieren laten inslapen beschouwt Joya als een laatste redmiddel, maar het is vaak wel de meest realistische optie voor zowel de schildpadden als de omgeving die ze schade toebrengen.

Joya: “Het spijt me als iemand hierdoor van streek raakt, maar…” Hij kijkt naar de kinderen. “Nee wacht, streep dat maar door. Het spijt me niet. Je had namelijk je huiswerk moeten doen voordat je de schildpad überhaupt kocht.”

Dit artikel werd oorspronkelijk in het Engels gepubliceerd op NationalGeographic.com

lees verder

Schildpadden stiekem aan het zonnebaden op de rug van een nijlpaard

21 june 2018 - Dit zijn de stiekeme moerasschildpadden van Kruger National Park in Zuid-Afrika.

Schokkend rapport over uitgebreid netwerk voor illegale handel in schildpadden

Tijdens invallen werden tientallen aanhoudingen gedaan en duizenden reptielen in beslag genomen.
Lees meer