'Vriendschap' tussen coyote en das verrast wetenschappers

Een video die viral ging laat zien hoe twee roofdieren speels en intiem met elkaar omgaan onder een snelweg in Californië - gedrag dat tot nu toe zelden is waargenomen.maandag 10 februari 2020

Door Christine Dell'Amore

Als in een scène uit een kinderboek trekken de coyote en de das samen op, alsof ze elkaars beste vriendjes zijn. De video werd onlangs met behulp van een cameraval onder een drukke snelweg in de Californische Santa Cruz Mountains opgenomen en is nu een grote hit op Twitter, waaruit blijkt hoe vertederd mensen zijn door het zien van ongebruikelijke vriendschappen tussen dieren.

Wetenschappers weten al langer dat coyotes en dassen in het Amerikaanse Westen soms samen op kleine zoogdieren jagen; die samenwerking wordt zelfs weerspiegeld in de mythologie van sommige inheems-Amerikaanse stammen. Maar tot nu toe was er alleen anekdotisch bewijs voor het fenomeen. Wat er zo bijzonder is aan deze video, is dat het ditmaal niet gaat om “kille, robotachtige dieren die van elkaar profiteren, maar om dieren die op hun gemak zijn en vriendschap tonen,” zegt gedragsecologe Jennifer Campbell-Smith.

En inderdaad, de coyote kwispelt met zijn staart en gaat speels voor de das zitten, waarmee hij zijn maatje uitnodigt om hem door een tunnel te volgen. De lichaamstaal van de das is ontspannen; het dier tilt zelfs zijn staart op om de coyote beter bij te kunnen houden. “De das vertoont tevreden gedrag – tenminste voor een das,” zegt Campbell-Smith lachend. Dassen staan bekend om hun slechte humeur.

Bovendien blijkt uit de vriendelijke omgang tussen de beide dieren dat ze elkaar waarschijnlijk als individuen kennen. “Wetenschappelijk zou ik de term ‘vrienden’ niet willen gebruiken, maar deze beide wilde dieren zijn zich wel heel bewust van hun samenwerking.”

De video werd gemaakt met een cameraval van de milieugroep Peninsula Open Space Trust en is een belangrijke ontdekking voor de wetenschap. Het is niet alleen de eerste keer dat de samenwerking tussen coyotes en dassen in de regio San Francisco is vastgelegd, maar waarschijnlijk ook de eerste keer dat is te zien hoe twee verschillende soorten gezamenlijk gebruik maken van een duiker, een tunneltje waarmee water onder een weg of dam wordt doorgeleid en vaak ook als onderdoorgang voor wilde dieren fungeert. Volgens Campbell-Smith kan de video bijdragen aan de bewustwording bij het grote publiek van het dierenleven dat zich in hun directe omgeving afspeelt.

Door dit soort clips “zien mensen dat zij niet de enigen zijn die met een dier bevriend kunnen zijn, maar dat dieren dat ook kunnen,” zegt zij. “Het is niet iets dat is voorbehouden aan mensen; alle diersoorten kunnen samenwerken.”

Win-winsituatie

Coyotes en dassen vormen af en toe een kortdurend bondgenootschap om samen op kleine zoogdieren op de grond te jagen, vooral in gebieden met een relatief hoge dichtheid aan roof- en prooidieren, zoals de weidse vlakten van Wyoming, Montana en Oregon. De meest gebruikelijke samenwerking is die tussen één coyote en één das, maar af en toe jagen twee coyotes samen met één das (twee dassen zijn in dit verband nog nooit waargenomen), zegt Campbell-Smith.

Het is niet bekend hoe zo’n relatie begint en of het om aangeleerd gedrag gaat dat de dieren van hun ouders hebben overgenomen, zegt zij. Maar de samenwerking is zonder twijfel in wederzijds belang.

Want deze beide vleeseters vullen elkaars jachtmethoden aan. Als een coyote zich enige tijd in de buurt van een das ophoudt, is de kans groot dat de das – een uitmuntende graver – een eekhoorntje zal opsporen. De eekhoorn kan dan door de coyote worden achtervolgd en gevangen. En als een das in de buurt van een coyote rondhangt, bestaat er de kans dat een prooidier onder de grond duikt om aan de coyote te ontkomen, wat de das in staat stelt om het dier uit te graven.

De efficiëntie van deze samenwerking is uit onderzoek gebleken: coyotes en dassen die samen jagen, zijn succesvoller in het opsporen en vangen van prooidieren. Zo is uit waarnemingen in Wyoming gebleken dat coyotes door hun samenwerking met dassen energie en waarschijnlijk ook tijd besparen, aangezien ze hun prooidier – de Uinta-grondeekhoorn – minder lang hoeven te zoeken, te achtervolgen en op te wachten.

Uit dit soort onderzoek is ook gebleken dat samenwerkingsverbanden tussen coyotes en dassen vaker in ongerepte gebieden voorkomen, wat deze video (onder een snelweg) des te opmerkelijker maakt, zegt Megan Draheim, expert in biologie en natuurbehoud aan de Virginia Tech en oprichtster van het District Coyote Project, dat onderzoek verricht naar deze roofdieren. “Dit is een prachtig voorbeeld van het feit dat ook stedelijke gebieden veel natuur en wildernis omvatten. Daarom ook is het zo belangrijk om over de natuur na te denken en er in de planning rekening mee te houden.”

Het grote publiek vangt met deze video een glimp op van de speelse kant van coyotes, zegt Draheim. De dieren worden doorgaans beschouwd als “vals en achterbaks”, maar in werkelijkheid zijn ze “zeer intelligent en hebben ze veel omgang met andere dieren waarmee ze leven.” Het is volgens haar verbluffend om “te zien hoezeer deze coyote doet denken aan de speelsheid van onze honden.”

Dit artikel werd oorspronkelijk in het Engels gepubliceerd op NationalGeographic.com

kijk verder

Best of 2019: meest bekeken video's

Welke raakte jou het meest dit jaar? Dit waren de meest bekeken video's van 2019 op onze Facebookpagina.

Octopus vs. Bidsprinkhaankreeft

De octopus heeft een giftige bek, maar de kreeft kan klappen uitdelen met de kracht van een kogelinslag - wie zal er winnen?