Het gespetter aan het wateroppervlak verraadt de commotie die eronder plaatsvindt. Onder de golven draait een tornado van meer dan 100 duivelsroggen in een duizelingwekkende, urenlange dans. Dit is een vortex: een gedraging die eerder is gezien wanneer duivelsroggen in groepen eten of rusten.

De eerste paringsvortex

Deze keer is het anders, relaxter. Voor de Mexicaanse kust zijn onderzoekers van de non-profit Manta Trust voor het eerst getuige van een paringsvortex. De roggen zwemmen tegen elkaar aan en ontvouwen, anders dan tijdens het eten, niet hun kopvinnen (de hoornachtige uitstulpingen waarmee ze eten). Daarnaast zien ze paringstreinen, waarbij mannetjes een vrouwtje achtervolgen om haar te verleiden om te paren.

Het bijzondere ritueel helpt roggen mogelijk om sneller een partner te vinden, zegt Marta D. Palacios, die onderzoek doet naar het paringsgedrag van duivelsroggen. ‘In een paringstrein moeten de roggen uren- of zelfs dagenlang hetzelfde vrouwtje achtervolgen.’ In de vortex hebben ze de keuze uit 30 tot 40 vrouwtjes.

Riskant paargedrag bij roggen

In de vortex zwommen 122 duivelsroggen van de soort Mobula munkiana, te zien in de video onderaan. Gewoonlijk blijven duivelsroggen uit de buurt van mensen, maar tijdens de paringsdans ‘trokken de dieren zich niets aan van de aanwezigheid van de onderzoekers, en botsen ze zelfs tegen de duikers op,’ zegt Palacios. ‘Ze waren bijna blind voor de buitenwereld.’

De soort is tijdens de vortex daarom mogelijk extra kwetsbaar voor bedreigingen als toerisme, boten en visserij. ‘Stel je voor hoe eenvoudig het is voor een visser om een net rond zo’n vortex te plaatsen en alle roggen in één keer te vangen,’ zegt Stephanie Venables, een wetenschapper die verbonden is aan de Marine Megafauna Foundation en niet bij het dit onderzoek betrokken was.

De wateren voor de Mexicaanse kust zijn een belangrijk paringsgebied voor verschillende soorten duivelsroggen. Dat maakt het nog belangrijker om visserij in het gebied in kaart te brengen, zegt Venables, met name tijdens het paarseizoen.

Bekijk hieronder de video van de paringsvortex.