De maaltijd is op, je maag gevuld – en toch lonkt die koektrommel. Herkenbaar? Onderzoekers van de University of East Anglia (VK) hebben aan de hand van hersenscans aangetoond dat ons brein blijft reageren op smakelijke verleidingen, ondanks dat onze maag vol is. Het onderzoek, gepubliceerd in Appetite, werpt nieuw licht op waarom het zo moeilijk kan zijn om op gewicht te blijven.
Voedsel als beloning in het brein
‘We wilden beter begrijpen hoe onze hersenen reageren op voedselprikkels als we al vol zitten,’ vertelt hoofdonderzoeker Thomas Sambrook. Voor het onderzoek kregen 76 vrijwilligers een hersenscan (EEG) terwijl ze spelletjes deden waarmee ze smakelijke beloningen konden verdienen, zoals snoep, chocola, chips en popcorn.
Halverwege de taak mochten de deelnemers net zo veel van deze beloningen eten totdat ze er verzadigd van raakten. Volgens de onderzoekers zaten de deelnemers ook echt vol. Ze gaven aan geen zin meer te hebben in eten, en dat was ook te zien aan hun gedrag: ze stopten met eten en leken verzadigd. Maar hun brein vertelde een ander verhaal.
Het brein blijft ‘hongerig’
De hersenscans lieten zien dat beloningsgebieden in het brein net zo sterk bleven reageren op voedsel als vóór de verzadiging. ‘Het brein bleef reageren op het eten dat er zo lekker uitzag,’ vertelt Sambrook. ‘Dat wekt de indruk dat voedselprikkels ervoor kunnen zorgen dat je te veel eet, ook als je geen honger hebt.’
Wil je niets missen van onze verhalen? Volg National Geographic op Google Discover en zie onze verhalen vaker terug in je Google-feed!
Met andere woorden: ons brein maakt geen duidelijke scheiding tussen honger en verleiding. In een omgeving vol reclames, snacks en geurige bakkerijen blijft het beloningssysteem actief, ongeacht hoe vol je maag is.
Volgens Sambrook betekent dit dat obesitas veel complexer is dan simpelweg te weinig zelfbeheersing. ‘Je brein verlaagt de aantrekkelijkheid van voedsel niet automatisch wanneer je verzadigd bent. Dat maakt weerstand bieden moeilijk.’
Aangeleerde gewoontes sturen ons eetgedrag
De onderzoekers vermoeden dat onze hersenreactie op voedselprikkels deels een gewoonte is, een patroon dat zich heeft gevormd doordat we voedsel steeds weer koppelen aan beloning en plezier. ‘Deze respons lijkt grotendeels automatisch te verlopen,’ zegt Sambrook. ‘Je denkt misschien dat je eet omdat je honger hebt, maar je brein kan een vertrouwd script volgen.’
Leestip: At je te veel suiker als kind? De gevolgen zijn levenslang merkbaar
Die automatische respons kan zo sterk zijn, dat hij de natuurlijke mechanismes van ons lichaam om de eetlust te reguleren, overstemt. ‘Het is niet verwonderlijk dat een donut onmogelijk voelt om te weerstaan,’ aldus Sambrook.
Meer ontdekken? Krijg onbeperkt toegang tot National Geographic Premium en steun onze missie. Word vandaag nog lid!
